ÇANAKKALE'NİN DÜNYAYA AÇILAN PENCERESİ ::.  

Çanakkale Savaşları'nda Kumkale muharebeleri sırasında Mehmetçik'in kendisine siper edindiği 400 yıllık tarihi Türk mezarlığı, Güney Marmara Kalkınma Ajansı'nın desteklediği restorasyon ve çevre düzenlemesi projesi ile ayağa kaldırıldı.

Çanakkale'nin Kumkale Beldesi'nde yıllarca bakımsız kalan ve yok olmaya yüz tutan 400 yıllık tarihi mezarlığa valilik sahip çıktı. 1915'deki Kumkale muharebeleri sırasında Mehmetçik'in Fransızlara karşı savaşırken kendisine siper edindiği bu önemli tarihi mezarlığın ayağa kaldırılarak turizme kazandırılması için Çanakkale Valiliği proje hazırladı. Kumkale Beldesi'ndeki 27 bin metrekarelik alanda bulunan 400 yıllık tarihi mezarlık, Güney Marmara Kalkınma Ajansı'nca desteklenen proje kapsamında restore edilip, çevre düzenlemesi yapılarak turizme kazandırıldı.

Proje yöneticisi Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Burhan Sayılır, tarihi mezarlığın deniz kenarında kalan bölümünde 1915 öncesinde 2 bin haneli Kumkale nahiyesinin yeraldığını, mezarlıkta da burada yaşayanların cenazelerinin bulunduğunu söyledi. Yılların verdiği tahribata, 1915 muharebelerindeki tahribatların da eklenmesi sonucunda mezar taşlarının bazılarının kırıldığını, bazılarının yıkılarak toprak altında kaldığını belirten Yrd. Doç. Dr. Burhan Sayılır, 'Biz burada çalışmalara başladığımızda toprak yüzeyinde 50 taş anca seçilebiliyordu. Yaptığımız çalışmalarda toprak altındaki taşları da gün yüzüne çıkardık ve toplam 400 mezar taşı tespit ettik.
Bunların hepsinin temizliğini yaptık. Kırık taşların parçalarını birleştirerek tamirini gerçekleştirdik ve ayağa diktik. Mezarlığın çevresi taşların çalınması veya tahribat görmesinin engellenmesi açısından taş duvar ve telle çevrildi. Girişine kapı, tanıtım levhaları ve bekçi konulacak. Burası artık terk edilmiş bir mezarlık görüntüsünden kurtulacak. Yerli ve yabancı turistlerin ziyaretine açık olacak. Her şeyden önemlisi de tarihimize ve ecdadımıza yakışır bir alan haline gelecek. Kültürel değerlerimizin ortaya çıkarılması açısından çok önemli bir çalışma dedi.
Sayılır, Çanakkale Savaşları'nda Kumkale muharebeleri yaşanırken Türk askerinin, Fransız askerlerinin yoğun ateşi karşısında hayatta kalabilmek için tarihi mezarlığı kendilerine siper edindiğini söyledi.

Çanakkale'nin Lapseki İlçesinde yaşayan 35 yaşındaki Salih Demirci, doğadan ağaç köklerini toplayıp el işçiliğiyle her birine bir şekil ve anlam katıyor.

İstanbul'dan 5 yıl önce Çanakkale'nin Lapseki İlçesine gelerek yerleşen Salih Demirci, hayatında bir çiçek dahi dikmemişken evinin bahçesinde dolaştığı sırada dikkatini bir ağaç kökü çekti. Bu ağaç kökünün sırrını çözerek, hobi şeklinde başlayan bu merak kısa sürede sanata dönüştü. Evinin ikinci katını küçük bir atölyeye çeviren Demirci, doğadan topladığı ağaç köklerini işlemeye başladı. Tamamen Elle yontarak köklerin bir birinden ilginç figürlerini ortaya çıkardı.

Kök sanatçısı Salih Demirci, başlarda bir hobi olarak başlayan uğraşın zaman içerisinde kendisini keşfetmesini sağladığını ve sanata dönüştüğünü söyledi. Doğada yürüyüşler yaparak kökleri temin ettiğini belirten Demirci, "Zaman zaman dağda bayırda, zaman zaman da deniz kenarında dolaşarak ağaç köklerini topluyorum. Bunları atölyeye getirerek işlemeye başlıyorum. Ama burada önemli olan onun kendi formu. Asıl büyük sanatçı doğa. Bu bilinçle hareket ediyorum. Yontma işini el aletleri ile yapıyorum. Köklerden aklınıza gelebilecek her türlü obje çıkabiliyor. Çünkü ağaçlar aynı zamanda bir kayıt makinesi. Doğada ne oluyorsa aynı şekilde kaydediyorlar. Bunları zaman içerisinde bir sır makinesi gibi depoluyorlar. Bu sırları ortaya çıkarmak da bana düşüyor" dedi.

Kök sanatçısı Salih Demirci'nin sırrını ortaya çıkardığı ağaç kökleri arasında birbirinden ilginç, değişik şekillerde yorumlanabilecek çok sayıda insan ve hayvan figürü bulunuyor. Demirci, hayat verdiği ağaç köklerinden oluşan figürlerle sergiler açtığını ve eserlerin satışı için olanaklar yaratmaya çalıştığını belirtti

Assos kazı alanında incelemelerde bulunan Çanakkale Valisi Tuna: “Assos sadece Türkiye için değil, tüm Dünya için önemli bir kültürel miras”

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Arkeoloji Bölümü’nün Assos Antik Kenti’nde yaptığı kazı çalışmalarını yerinde görmek ve Assos Ören Yeri’nin sorunlara dair bilgi almak amacıyla geçtiğimiz Pazar günü bölgeye bir inceleme gezisi yapan Çanakkale Valisi Güngör Azim Tuna, ‘Assos’un sadece Türkiye için değil tüm Dünya için önemli bir kültürel miras olduğunu’ söyledi.
Assos Antik Kenti’ndeki kazı çalışmalarını yürüten bilimsel ekibe başkanlık eden Fen-Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. Nurettin Arslan’ın rehberliğinde antik kent çevresini gezen Vali Azim Tuna “Kazılar ilerledikçe Assos’un muhteşem çehresi daha fazla gün yüzüne çıkıyor.” dedi. Yapılan başarılı tanıtım çalışmalarına bağlı olarak Çanakkale turizminin her geçen gün daha da geliştiğini kaydeden Tuna, “Troia ve Assos gibi dünyaca ünlü iki antik kentin Çanakkale’de bulunması ilimiz için bir şans, ancak dünya kültür mirasını koruma bağlamında büyük bir sorumluluk anlamına geliyor” şeklinde konuştu. Bölgeye yaptığı gezi esnasında Assos ve çevresindeki turistik işletme sahiplerinin sorunlarını da dinleyen Vali Güngör Azim Tuna bölgeye yapılan turistik yatırımların önemine değindi ve “bölgedeki işletmelerin sorun ve beklentilerine yönelik çözüm üretirken; tarihi, kültürel ve biyolojik dokunun zarar görmemesine büyük hassasiyet gösteriyoruz” dedi.
İnceleme gezisinde Vali Güngör Azim Tuna’ya eşlik eden Fen-Edebiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ahmet Erdem, ‘Fakülte bünyesindeki Arkeoloji Bölümü’ne özel bir önem verdiklerini’ belirtirken; ‘Çanakkale’de bulunan Assos gibi önemli bir antik kentin ÇOMÜ arkeologları tarafından kazılmasının önemine’ vurgu yaptı. “Arkeoloji Bölümü’nü güçlendirmek, bölgedeki arkeolojik alanların araştırılması ve kazılmasında daha fazla rol üstlenmek için elimizden geleni yapıyoruz” diyen Erdem; “Çanakkale’deki tarihi ve kültürel mirasın hakkıyla araştırılması ve korunabilmesi için kurumlar arası koordineli projelere ihtiyacımız var” şeklinde konuştu.
2006 yılından beri Assos kazı çalışmalarını yürüten ve kazılara başkanlık eden Prof. Dr. Nurettin Arslan ise “Assos’un günümüzde de bir yaşam alanı olduğunu belirtirken “Bu durum Assos’a turistik olarak artı bir değer katıyor, ancak sorunları da beraberinde getiriyor. Bölge’nin geçim kaynaklarından biri de hayvancılık olduğundan, antik kent sınırları içinde dolaşan havyalar hem kentin muhafazası hem de turizmin saygınlığı açısından büyük bir sorun teşkil ediyor. Bu anlamda özellikle Assos sakinlerine büyük bir görev düşüyor” şeklinde konuştu.

Gökçeada ilçesinde süren arkeolojik kazılarda, adada yaşamın 8 bin 500 yıl öncesine kadar uzandığının kanıtlandığı bildirildi.

Gökçeada'nın Uğurlu köyü Zeytinlik mevkisindeki kazıları yürüten Trakya Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Burçin Erdoğu, yaptığı açıklamada, bölgenin Doğu Ege adalarında bilinen en erken yerleşim yeri olduğunu söyledi.

Uygarlık tarihinin en önemli sürecini kapsayan Neolitik Çağ'ın, insanların yerleşik yaşama geçmesi, tarım ve hayvancıktan oluşan beslenme ekonomisinin başlaması ve buna bağlı sosyal düzenin değişimi ve teknolojik gelişmelerin yaşandığı bir dönem olduğuna işaret eden Erdoğu, "Avrupa'da Neolitik Çağ, Avrupa medeniyetlerinin başlangıcı olarak görüldüğünden Neolitik yaşam biçiminin nasıl başladığı konusuna yönelik tartışmalar hız kesmeden devam etmektedir. Uğurlu-Zeytinlik yerleşmesi Neolitik yaşam biçiminin Avrupa'ya aktarımında rol oynamış anahtar bir merkez görünümündedir" dedi.

Erdoğu, bölgedeki buluntuların araştırma sonuçlarının Avrupa tarihinin yeniden yazılmasına neden olacak derecede önem taşıdığını belirterek, "Yeni Zelanda'nın Waikato Üniversitesinden gelen radyoaktif karbon tarihleri, milattan önce 6 bin 500'leri vermiş ve böylece Uğurlu-Zeytinlik yerleşmesinin günümüzden 8 bin 500 yıl öncesine giden Doğu Ege adalarının bilinen en erken yerleşmesi olduğu kanıtlanmıştır" diye konuştu.

Yaklaşık 2 yıldan bu yana yürütülen kazı çalışmalarının bu yılki bölümünün tamamlandığını dile getiren Erdoğu, şöyle konuştu:

"2011 kazı sezonunda bulunan Neolitik Çağ'a tarihlendirilen taş temelli bir bina kalıntısı, ilk tarımcı köy topluluklarının Anadolu'dan Avrupa'ya yayılımıyla ilgili görüşleri değiştirebilecektir. Binanın içinde bulunan çanak ve çömleklerle diğer buluntular, Batı Anadolu ile benzerlik taşırken, adanın kendine özgü bir kültürünün de olduğunu işaret etmektedir. Adaya ithal olarak gelen mermerden yapılmış objeler ve obsidiyenden (volkanik kökenli doğal cam) yapılmış aletlerin yanında, cilalı taş baltalar, kemikten aletler ve deniz kabuğundan boncuklar binayla birlikte ele geçmiştir. "

Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Teşkilatı'nın (UNESCO) "Dünya Kültür Mirası Listesi"nde bulunan Troya Antik Kenti'nin turizm açısından yeterince değerlendirilemediği ileri sürüldü.

Troya Antik Kenti Kazı Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Rüstem Aslan, yaptığı açıklamada, antik kentin 1998'de "Dünya Kültür Mirası Listesi"ne alındığını hatırlattı.

Doç. Dr. Aslan, listeye girme sürecinin başlamasının önemli etkenlerinden birisinin 1996'da Troya çevresinin, "Troya Tarihi Milli Parkı" ilan edilmesi olduğunu ifade etti.

Kültür ve Turizm Bakanlığının başvuruları ve o zamanki kazı başkanı merhum Prof. Dr. Manfred Osman Korfmann'ın girişimleriyle Troya Antik Kenti'nin bu listeye girdiğini bildiren Aslan, "Unesco size bir unvan, bir marka veriyor. Bunu kullanıp kullanmamak sizin elinizde" dedi.

Aslan, bu markayı kullanmanın çok önemli olduğunu belirterek, şunları kaydetti: "Birkaç yıl önce Unesco Türkiye Komitesi, listedeki yerlerin sorunlarını masaya yatırdı ve rapor hazırladı. Bu rapor Unesco tarafından yayımlandı. Ana sorunlar neydi? O raporda da burada müzenin olmaması ana sorunlardan biri gibi gözüküyordu. Bu konuda olumlu gelişmeler var ama asıl önemli olan burası neden Dünya Kültür Mirası Listesi'nde? Bunun önemli birkaç nedeni var. Bir, İlyada Destanı gibi, evrensel bir kültür değerinin bin yıllardır dünya kültür tarihini etkileyen, şekillendiren ve biçimlendiren bir kültür değerinin çıkış noktası. İki, arkeolojinin bilim olduğu yer. Üç, günümüz dünya kültürüne her geçen gün yeni projelerde ilham veren bir obje. Bunlar, argümanlardan birkaç tanesi. Asıl çıkış noktası da bu. İlyada Destanı, Homeros'un destanında anlatılan olayların geçtiği yer olma özelliğidir, çıkış noktası. Sayılı yerler, bu tür özellikleri kazanıyor. Avrupa'daki benzeri yerlere bakıldığında bu yerlerin turizm ve kültür alanındaki kullanımı pek çok şey kazandırmıştır. "

Çanakkale'de, Troya'nın, Dünya Kültür Mirası Listesi'nde olduğu konusundaki farkındalığın çok gelişmediğini ileri süren Aslan, "Turizmciler bunu kullanmasını beceremediler, kullanamıyorlar hala. Resmi kurumlar bunu kullanamıyorlar. Sanki var, yok arasında bir şey. Unesco size çok önemli bir değer veriyor. Büyük bir marka veriyor. Bunu kullanıp kullanmamak sizin elinizde. Belki kültür turizmine dönüştürecek Güce sahip olabilirsiniz" diye konuştu.

"ÖZEN GÖSTERMEZSENİZ LİSTEDEN ÇIKARILABİLİRSİNİZ"

Dünya Kültür Mirası Listesi'ne alınma sürecinin uzun olduğunu belirten Aslan, "Fakat bu listede kalmanız, sizin o Ören yerine gösterdiğiniz özenle eş değerdir. Gerekli özeni göstermezseniz kara listeye alınmanız, listeden çıkarılmanız gibi bir durum söz konusu" dedi.

İstanbul'daki Tarihi Yarımada'yla ilgili böyle bir sürecin söz konusu olduğunu ancak şu anda atılan adımlarla bu sürecin durdurulduğunu hatırlatan Aslan, dünyanın başka yerlerinde de listede olduğu halde gerekli özen ve bakım gösterilmemesi nedeniyle listeden çıkarılmalar yaşandığını bildirdi.

Aslan, "Listede kalıp kalmama sizin elinizde. Buraya gerekli özeni göstermezseniz Unesco bize verdiği bu önemli markayı verdiği gibi geri de alabilir" dedi.

Antik kentteki kazılara da değinen Aslan, temmuz ayında başlayan kazıların bu ayın sonuna kadar devam edeceğini söyledi.

Önceki yıllarda aşağı kentte çalıştıklarını, bu yıl kalede tek alanda çalışma yaptıklarını ifade eden Aslan, Troya 2 Kalesi'nin mimarisiyle ilgili bazı sorunların açığa çıkarılması için çalışmaların devam ettiğini sözlerine ekledi.

Antik Troas’ ın kuzeydoğusunda yer alan Parion, (Çanakkale-Biga-Kemer Köyü) sonunda kazılıyor. Yiğit Hektor’ un kenti Troya’ dan sonra bir kent filizleniyor kültürler yurdunda… İda’ nın büyüttüğü Parionlu Paris’ in kenti doğuyor Anadolu Arkeolojisine…

Kazıya uzanan süreçte ilk bilimsel çalışmayla, 1997 yılında ekibimizle tanışan talihsiz kent, uzun süre sahipsizliğin acısını yaşıyor. Barındırdığı kültür değerleri bir bir yok edilip, yağmalanıyor. En son yıkımı yapmak üzere antik kentin nekropolüne giren iş makineleri, bir yerde kentin kurtuluşuna da neden oluyor. 2004’ te kurtarma kazısı(!) başlatıyor Çanakkale Arkeoloji Müzesi. Aynı yıl bir de sahibi oluyor Parion’ un. İlk bilimsel kazı çalışmaları 2005’ te kentin nekropolünde gerçekleştiriliyor. Zengin buluntularıyla Arkeoloji Dünyasında büyük ses getiriyor Parion Kazıları…
Biga Yarımadası antik yerleşim yoğunluğu açısından Dünyada eşine az rastlanır yörelerin başında gelir. Bugünkü Çanakkale İli, Biga İlçesi Balıklıçeşme Beldesi Kemer Köyü’nde yer alan Parion da bu yarımadada yer alan antik yerleşimlerden biridir

İÇDAŞ A.Ş. sponsorluğunda gerçekleştirilen Parion kazıları Arkeoloji dünyasına birbirinden değerli buluntular sunmaya devam ediyor.

Erzurum Atatürk Üniversitesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Prof.Dr.Cevat Başaran Başkanlığında yürütülen kazılara bu yıl 5 ayrı üniversiteden 65 öğrenci ve 15 akademisyen katılıyor.Çanakkale İli, Biga İlçesi Kemer Köyü çevresinde yedinci yılına giren Antik Parion kenti kazılarında; Arkeopark bölgesi çalışmalarında muhteşem görüntüler ortaya çıktı.Doğu-Batı yönünde hazırlanmış ve yaklaşık 1500 yıl öncesine ait bir mezar açılınca birbirine sarılmış 2 sevgili gün ışığına çıkarıldı.
Ankara Üniversitesinden Anropolog Kaan Ülker, diş ve kemik yapısından mezarda birbirine sarılmış olarak bulunan sevgililerin 18-25 yaş aralığında olduğunu belirlediklerini söyledi.İskeletlerden birinin kadın ve ona belinden sarılmış bulunan diğer iskeletin ise bir erkeğe ait olduğunu belirten Ülker, bu mezarın Arkeoloji dünyası için çok duygusal bir buluntu olduğunu ifade etti.
Arkeopark proje sorumlusu Arkeolog Ersin Çelikbaş ise bir ev yapı kalıntısı içinde ortaya çıkan bu mezardaki Parion sevgililerinin sonsuza dek birbirinden ayrılmak istemeyen 2 genç aşığa ait olduğunu düşündüklerini belirtti. Çelikbaş ayrıca “Bu buluntudaki Parion aşıklarının sevgisine hürmeten mezarlarını korumalı bir cam fanusla sonsuza dek muhafaza etmek ve görülmesine imkan sağlamak istiyoruz” dedi.
Belki birbirine kavuşamadıkları için, belki de sonsuza dek birlikte olmaları için aynı mezara gömülmüş olsunlar; Parion aşıkları buluntusu bize binlerce yıl sonra yine aşkın ölümsüzlüğünü anımsattı.

Çanakkale Valisi Güngör Azim Tuna, "Unesco tarafından Dünya Kültür Mirası ilan edilen ve sadece bizim değil tüm insanlığın ortak mirası olan Troya, müzesine kavuşuyor" dedi.

Tuna, "Troya Mimari Proje Yarışması"nın sonucuyla ilgili Çimenlik Kalesi'ndeki Muavenet-i Milliye Sergi Salonu'nda düzenlenen bilgilendirme toplantısında yaptığı konuşmada, 12 bin 336 arkeolojik, 2 bin 747 etnografik, 15 bin 202 sikkenin ziyaretçiler ve dünyanın ilgisine Troya Müzesi'nde sunulacağını söyledi.

Kültür ve Turizm Bakanlığınca Troya Müzesi Projesi'nin elde edilmesi için açılan ulusal yarışmada, 280 adet şartname, 241 adet yer görme belgesi alınarak, 132 adet projenin 15 Mayıs 2011 tarihine kadar teslim edildiğini kaydeden Tuna, Troya jürisinin, 25 Mayıs 2011 tarihinde yaptığı değerlendirmede, Ömer Selçuk Baz'ın projesini birinci seçtiğini anımsattı.

Troya Müzesi'nin bitirilip ziyarete açılmasıyla Çanakkale ve Türkiye'ye önemli bir değer kazandırılacağını ifade eden Tuna, dünyanın çeşitli ülkelerinde ve İstanbul arkeoloji müzelerinde bulunan Troya Ören yerinden götürülen Troya'ya ait kültürel mirasın, bu müzeyle birlikte Çanakkale'ye getirilerek, kendi müzesinde sergileneceğini bildirdi.

Çanakkale'deki müze ve Ören yerlerine 2010 yılında toplam 528 bin 507 yerli ve yabancı ziyaretçinin geldiğini, bu yıl ise ziyaretçi sayısının şu an için 260 bin 726 olduğunu dile getiren Tuna, bu ziyaretçilerin çoğunluğunu Troya Ören yerine gelenlerin oluşturduğunu vurguladı.

Troya Ören yerine Troya Müzesi'nin yapılmasıyla kente gelen yerli ve yabancı ziyaretçi sayısının ileride büyük artış göstereceğini, bunun da gelirleri artırarak, Çanakkale ve Türkiye'ye büyük kazanç sağlayacağını kaydeden Tuna,

"5000 yıldır süren tarihe tanıklık, artık huzura eriyor. 1998'den beri Unesco tarafından Dünya Kültür Mirası ilan edilen ve sadece bizim değil tüm insanlığın ortak mirası olan Troya, müzesine kavuşuyor" diye konuştu.

Çanakkale İl Kültür ve Turizm Müdürü Şinasi Haznedar da, Troya'nın Dünya Kültür Mirası olduğunu, Unesco'nun 1998 yılında bunu dünyaya ilan ettiğini belirterek, dünyanın değişik 44 müzesinde bu yere ait eserlerin sergilendiğini söyledi.

Dünyanın 44 müzesinde sergilenen Troya'ya ait bu eserlerin bir evinin olmadığını ifade eden Haznedar, "Ama olacak. Burada bulunmamızın nedeni de bu" dedi.

Bu günlere kolay gelinmediğini, geriye doğru bakıldığında bunda kimlerin olumlu ya da olumsuz rol aldığının tüm açıklığıyla görüleceğini ifade eden Haznedar, "Bugün geldiğimiz nokta 'bu proje gerçekleşmeyecek, galiba aldatılıyoruz, uyutuluyoruz' diyenlere verilebilecek en iyi cevaptır. Burada bulunmamızı tek bir cümle ile ifade etmek gerekirse, 'hayaldi gerçek oldu' diyorum" şeklinde konuştu.

Gelibolu Yarımadası Tarihi Milli Parkı alanında yer alan Eceabat İlçesi\'ndeki Maydos Kilisetepe Höyüğü, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Göksel Sazcı başkanlığındaki ekip tarafından kazılıyor.

Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Göksel Sazcı başkanlığındaki 25 öğrenci ve bilim adamından oluşan ekip, Bakanlar Kurulu Kararı doğrultusunda 10 yıl boyunca devam edecek olan Maydos Kilisetepe Höyüğü Kazısına geçen yıl start verdi. Antik adı Maydos (Madytos) olan Eceabat yerleşmesinin ortasında bulunan ve ismini daha önce üzerinde bulunan bir kiliseden alan Kilisetepe Höyüğü\'ndeki kazıların ikinci yılında arkeolojik kalıntılar gün yüzüne ortaya çıkmaya başladı.

Kazı Başkanı Yrd. Doç. Dr. Göksel Sazcı, Maydos Kilisetepe Höyüğü\'nün 200x180 metre ebadında ve 33 metrelik yüksekliği ile Gelibolu Yarımadası'ndaki en büyük höyüklerden birisi olduğunu söyledi. Sazcı, höyüğün bu kadar büyük olmasının ise Çanakkale Boğazı\'ndaki stratejik konumu ile açıklandığını belirtti. Bakır ve kalay metallerine ulaşmak isteyen Tunç Çağı tüccarlarının deniz ticaretini geliştirdiklerini anlatan Göksel Sazcı, \"Bu dönemlerde deniz ticaretinde akıntı ve rüzgar önemli rol oynamaktadır.

Çanakkale Boğazı\'nda sürekli poyraz esmesi sebebiyle buradan geçmek isteyen denizciler lodos beklemek zorundaydılar. Yılda ortalama 10-15 gün esen lodosu yakalamak için ya Anadolu yakasında bulunan Troia yerleşmesi önünde ya da Avrupa yakasında bulunan Maydos Kilisetepe Höyüğü önündeki koylarda beklemek zorundaydılar. Denizcilere sunulan yiyecek, içecek ve konaklama hizmetleri ve belki de boğazdan geçmek için alınan bir tür vergi ile bu iki yerleşme gelişmiştir. Troia önündeki koyun Karamenderes ve Dümrek çaylarının getirdiği alüvyonlarla M. Ö. 2000'lerde dolmaya başlayıp bataklık halini almasıyla Maydos Kilisetepe yerleşmesi daha da gelişmiştir" dedi.

Bayramiç İlçesi'nde göç nedeniyle sadece 1 ailenin yaşadığı Kazdağları'nın eteklerindeki Muratlar Köyü'ne bağlı Yeniköy Mahallesi, Permakültür Projesi'yle yeniden hayat buldu. Yeniköy Grubu adlı oluşumun düzenlediği 'Permakültür Buluşması', farklı ülkelerden 100 kişiyi biraraya getirdi.

Bayramiç'e 25 kilometre uzaklıktaki Muratlar Köyü'ne bağlı Yeniköy Mahallesi, gençlerin şehre göçü nedeniyle zamanla boşalmaya başladı. 30 yıl önce 20 hanenin yaşadığı Yeniköy'de, göç sonucu bugün 1 tek aile kaldı. Ancak, Yeniköy'de doğan Metin Akıncı (42), yıllar sonra köyüne dönerek organik ve ekolojik tarım yapmak için çalışma başlattı. Akıncı'nın bu girişimini duyan değişik illerdeki arkadaşları da Yeniköy'de buluştu. 15 arkadaş 'Yeniköy Grubu' adında bir oluşum başlattı. 'Yeniköy Grubu' köyden 5 ev ve 50 dönüm arazi satın alarak organik ve ekolojik tarım için çalışmalar başlattı. Çalışmaları internet ortamında paylaştı. Tarlalara yıllar sonra yeniden karakılçık ve sarı buğday tohumları ekilmesi permakültüre meraklı yerli ve yabancı bir çok kişinin dikkatini çekti. Yeniköy Grubu'nun organik ve ekolojik tarım faaliyeti biranda 'Permakültür' adı verilen yaşam biçimini aldı.

Grup bu gelişme üzerine Yeniköy'de 'Permakültür Buluşması' düzenleyeceğin interneti ortamından duyurdu. Türkiye'nin yanı sıra Amerika ve Avrupa'nın bir çok ülkesinden 100'e yakın kişi Yeniköy'de buluştu. Yeniköy Grubu kurucularından Mustafa Ülgen şunları anlattı: "Yeniköy Mahallesi 1 aile yaşıyordu. Biz buradaki 5 evi ve 50 dönüm araziyi satın aldık. Organik ve ekolojik tarım yapmaya başladık. Evlerin onarımlarını ekolojik yöntemlerle yaptık. Şuanda da Ekolojik Mimarlık ve Doğal İnşaat Atölyesi kurduk. Amerika'dan gelen eğitmenler buradakilere Ekolojik Mimarlık ve Doğal İnşaat eğitimleri veriyor. Buluşmaya Amerika'nın yanı sıra Hollanda, Güney Afrika, Fransa ve Türkiye'nin çeşitli illerinden gelen genç mimarlar, doktor ve bilişim uzmanları oldu. Buluşmaya gelenler ekolojik mimarlığı, doğal inşaatı öğrenerek bu teknikleri kendi evlerinde ve köylerinde uygulayabilecek. Atölye çalışmalarımızda Bayramiç'e has 2 teknik çalışması gerçekleştiriyoruz. Biri yöreye özgü şıkşıkı duvar diğeri Bayramiç'e özgü toprak fırın. Temelde amacımız Bayramiç'i bu güzel coğrafyayı tanıtmak. Şuanda da bunu başarmış durumdayız. Tüm uluslararası katılımcılar cennete geldiklerini ve müthiş etkilendiklerini söylüyor. Buradaki günlük yaşantıda Bayramiç'te üretilen ürünler ikram ediyoruz. Bu yüzden çok etkilenmiş durumda. "

Permakültür Buluşması'na katılanlara kerpiç yapımı ve sıvacılık konusunda eğitim veren Kuzey Kaliforniadaki Rege Maretire Besigin Enstitüsü kurucusu mimar Penny Livingston, "Bu bölgeyi çok beğendim. Kendimi evimde hissediyorum" diye konuştu.

UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan yaklaşık 5000 yıllık geçmişe sahip Troia ören yerinden çıkarılan arkeolojik eserlerin korunması ve sergilenmesi amacıyla Çanakkale'nin Tevfikiye köyünde yapılacak müze için düzenlenen mimari proje yarışması sonuçlandı.

Troya Müzesi için Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğünce düzenlenen 'Troia Müzesi Ulusal Mimari Proje Yarışması'nı kazanan eser belli oldu. AK Parti Çanakkale milletvekili Mehmet Daniş, Troia antik kenti girişindeki 105 dönümlük arazi üzerine yapılacak müze ile ilgili proje yarışmasının sonuçlarını açıkladığı konuşmasında, "Yarışma kapsamında 280 adet şartname, 241 adet yer görme belgesi alınırken, raportörlüğüne ise 132 adet proje teslim edildi.
Yarışma seçici kurulunda danışman seçici kurul üyesi olarak Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü Osman Murat Süslü, Troia Antik Kenti Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Ernst Pernicka, arkeolog Doç. Dr. Rüstem Aslan, şehir plancısı Prof. Dr. Baykan Günay, asli seçici kurul üyesi olarak yüksek mühendis mimar Cengiz Bektaş ve Cafer Bozkurt, mimarlar Han Tümertek, Emine Fatma Ögün, Doç. Dr. Ayşen Savaş Murat Tabanlıoğlu ve inşaat mühendisi Prof. Dr. Ali İhsan Ünay yer aldı. Kurulun 27-29 Haziran 2011 tarihleri arasında Ankara'da gerçekleşen değerlendirme toplantıları sonucunda, Troia Müzesi Mimari Proje Yarışması'nda birincilik ödülünü Mimar Ömer Selçuk Baz, şehir plancısı Okan Bal, inşaat mühendisi Cenk Kurtel, makine mühendisi Mehmet Yılmaz ve elektrik mühendisi Berrin Yavuz'un projesi kazandı. Çanakkale için önemli bir proje olan Troia Müzesi'nin ihalesinin en kısa sürede yapılıp tamamlanması hedefimiz. 2012 yılında ihalesi yapılıp 2015 yılında, Çanakkale Savaşları'nın 100. yılında Troia Müzesi'nin açılmasında bir engel görmüyoruz. Turizm kenti Çanakkale'de 2015 yılında hedefimiz 5 milyon turisti ilimizde ağırlamak. Bunu da yapabileceğimize inanıyoruz" dedi.
Öte yandan, Troia Müzesi Ulusal Mimari Proje Yarışması'nda ikinciliği yüksek mimar, şehir plancısı Ercan Ağırbaş, üçüncülüğü de Kutlu İnanç Bal ve ekibinin kazandığı öğrenildi.

Vali Tuna: Truva Hazinelerinin Dönüş Yolculuğu Başlıyor

Çanakkale Valisi Güngör Azim Tuna, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca düzenlenen Truva Müzesi Proje Yarışması'nın sonuçlanmasıyla birlikte, dünyanın 44 değişik müzesinde sergilenen hazinelere eve dönüş yolunun açıldığını söyledi.

Valilik'te düzenlediği basın toplantısında Truva Müzesi Projesi ile ilgili açıklamalarda bulunan Vali Güngör Azim Tuna, insanlığın uzun yürüyüşüne M.Ö. 3 binli yıllardan günümüze kadar 5 bin yıldır tanıklık eden Truva Antik Kenti'nin, mitolojik önemine ve değerine uygun bir müzeye geç de olsa kavuşacağını açıkladı. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca düzenlenen Serbest Katılımlı Ulusal Mimari Proje Yarışması'na katılım süresinin 16 Mayıs günü itibariyle sona erdiğini belirten Vali Tuna, "Yarışma jürisinin 27-30 Mayıs tarihlerinde Ankara'da toplanarak katılımcı 132 projeyi değerlendirdikleri çalışmalar sonunda birinci seçilen proje ilan edildi. Mimar Ömer Selçuk Baz ve ekibinin hazırladığı proje birinci olarak, bakanlığın 60 bin liralık ödülünün sahibi oldu. Jüri, 6 Haziran'da toplanıp, birinci seçilen projenin hangi gerekçelerle buna değer bulunduğunu kamuoyu ile paylaşacak" dedi.

Vali Tuna, Truva Antik Kenti'nde toplam 104 bin metrekare alan üzerinde 10 bin 500 metrekare kapalı alana kurulması planlanan Truva Müzesi'nin 2 yıl gibi bir sürede tamamlanmasının planlandığını da kaydetti. Vali Tuna şunları söyledi:

"Dünyanın 44 değişik müzesinde sergilenen Truva hazineleri artık Çanakkale'ye dönmenin yolculuğuna başlıyor. Şu an da Moskova'daki Puşkin Müzesi'nde sergilenen Truva hazinelerini tekrar ülkemize kazandırmak için elimizden geleni yapacağız. Ama kazandıramasak da hazinelerin bire bir imitasyonunu yapma imkanımız var. Müzenin yapılmasıyla, yılda 500 bin yerli ve yabancı ziyaretçinin geldiği Truva Antik Kenti'ne daha fazla ziyaretçi gelecektir. Truva Hazineleri'nin tüm dünyanın ilgisine daha bütünlüklü olarak sunulmasına ve Çanakkale'nin küresel ölçekte tanınmasına neden olacaktır. Truva Müzesi sadece bir müze olarak değil, çevresini değiştirme ve dönüştürme amaçlı da bir işlev görecektir. Müze ile birlikte sadece Çanakkale değil müzenin kurulacağı alana yakın yerleşim alanları da sosyal, ekonomik ve çevresel olarak gelişecek, zenginleşecektir. "

Çanakkale'nin kültürel mirasları arasında yer alan ve Milli Savunma Bakanlığı ile imzalanan protokolle Kültür ve Turizm Bakanlığı'na devredilen tarihi "Hamidiye Tabyaları"nın nasıl değerlendirilmesi konusunda toplantı düzenlendi.

Vali Yardımcısı Ali Partal, İl Genel Meclisi Toplantı Salonundaki toplantıda, Hamidiye Tabyası'nın 41 kültür varlığıyla ilgili neler yapacaklarını kamuoyu ile paylaşacaklarını söyledi. Daha sonra sunulacak teklifleri Kültür ve Turizm Bakanlığı'na ileteceklerini ifade eden Partal, mayıs ayı içerisinde imzalanan protokolle Anadolu Hamidiye Tabyası'nın 20 yıllığına Kültür ve Turizm Bakanlığı'na devredildiğini kaydetti.

Partal, şöyle dedi: "Barbaros Mahallesi'nde 104 bin 609 metrekare olarak hazine adına tescilli Milli Savunma Bakanlığı'na fiilen tahsisli arazi üzerinde bulunan 221 adet muhtelif ağaç ile 26 adet bina ve tesis, 20 yıl süreyle devredilmiştir.

20 yıl sonunda günün şartlarına göre Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'nca uygun bulunması halinde aynı protokolün devamına veya yeni yapılacak protokole göre Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca kullanımına devam edilecektir. Protokol gereği arazi üzerinde bulunan 26 adet bina ve tesisin onarımı, bakımı ve korunması tarihi dokusuna uygun olarak ilgili bakanlıkça yapılacaktır.

Binalarda yapılacak büyük onarımlar tadilatlar için Çanakkale Boğaz Komutanlığı kanalı ile Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'ndan izin alınacaktır. Geçici tahsis edilen taşınmaz mal kültürel amaçlar dışında kullanılmayacak, üçüncü şahıslara kuruluşlara devredilmeyecektir. "

İl Kültür ve Turizm Müdürü Şinasi Haznedar da, "İyi ki bu protokol imzalandı, iyi ki Milli Savunma Bakanlığı güzel amaçlar için kullanmak kaydıyla Çanakkale'nin en güzel yerinde 105 dönümlük bu yeri protokolle Kültür ve Turizm Bakanlığı'na tahsis etti" dedi. Protokolde, "Kültürel amaçlar dışında kullanılmamak kaydıyla ve üçüncü şahıslara devredilmemek üzerine bir madde var" diyen Haznedar, şöyle konuştu:

"Bu her ne kadar bağlayıcı gibi görünse de ben bunların esnetilebileceğine de inanıyorum. Eğer Çanakkale'nin ortak aklı, Çanakkale'nin menfaati üçüncü şahıslara devri gerektiriyorsa, protokolün bu maddesi bile esnetilebilir gibi geliyor. Tek önemsediğim şey fazla gecikilmeden burada ne yapılacağı noktasında Çanakkale olarak bir karar zemininde buluşmak ve bir adım atmak. 20 yıllık bir kullanım süresi var.

Bu protokolün macerası 2008'de başlamıştı 2011'de ancak sonuçlandı. Çanakkale'nin en güzel yeri kültürel amaçlarla değerlendirilse Çanakkale'nin, bu kültürel bina materyal ihtiyacını da gidermiş olur diye düşünüyorum. " Toplantıya Çanakkale Belediye Başkanı Ülgür Gökhan, ilgili kurum müdürleri, siyasi parti temsilcileri ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katıldı.

Tevfikiye köyü sınırları içinde yer alan Troia Antik Kenti yakınlarındaki Bozköy Hanaytepe Höyüğü'ndeki yüzey araştırmalarında, 5 bin yıllık taş baltalar bulundu.

Troia Antik Kenti Kazı Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Rüstem Aslan, yaptığı açıklamada, Troia'nın yakın çevresinde Tunç Çağı ve öncesindeki yerleşim sistemini ve Troia dışındaki bölge yer alan diğer Tunç Çağı merkezlerini daha iyi araştırmak amaçlı başlattıkları yüzey araştırması çalışmalarını sürdürdüklerini söyledi.  Çalışmalarda, 5 bin yıl öncesinin yerleşimleri arasında yer alan Bozköy Hanaytepe Höyüğünün Troia'dan sonraki en büyük höyük olduğunu saptadıklarına işaret eden Aslan, bunu yüzeydeki buluntulardan anladıklarını bildirdi.

Aslan, Troia yerleşmesinin 5 bin yıl öncesine dayandığını, ancak bundan önce de bu bölgede yerleşimler bulunduğunu, bunlardan en önemlilerinden birinin de Bozköy Hanaytepe olduğunu vurguladı. Troia'nın merkezi bir yerleşme olduğunu, bu yerleşmeyi Çanakkale Boğazı'na ve Kaz Dağları'na bağlayan bir bölge olması gerektiğini, bu bölgenin de Bozköy Hanaytepe olduğunu düşündüklerini anlatan Aslan, şu bilgileri verdi:

''Çalışmalarımızda Bozköy Hanaytepe yerleşmesinin nekropolü (mezarlık) olduğunu düşündüğümüz bir yeri tespit ettik. Bu da Troia'da ulaşamadığımız nekropol ile ilgili bilgi açığını doldurabilecek. Bir yerleşimi anlamanız için hem mimari kalıntılar hem de mezarlık bulguları önemli yer tutuyor. Bunların bir arada değerlendirilmesi gerekiyor. Buluntular Tunç Çağı ve öncesindeki en önemli yerleşimlerden ve höyüklerden birinin Bozköy Hanaytepe olduğunu gösteriyor.''

Doç. Dr. Rüstem Aslan, Çanakkale yöresindeki höyüklerin hemen hemen hepsinin 18 ve 19. yüzyıllarda gezginler tarafından kazıldığını ya da Roma yerleşimleri sırasında tahrip edildiğini ifade ederek, ''Troia'daki en büyük tahribatın Roma döneminde olduğunu görüyoruz. Fakat Bozköy Hanaytepe bölgesinde ne bir arkeolojik kazı, ne de Arkakik, Helenistik ve Roma dönemi yerleşmesi var. Jeomorfolojik yapı değiştiği için orası önemini kaybetmiş, gözden kaçmış diyebiliriz. Arkeologlar da görmemiş. O nedenle burası dokunulmadan tertemiz bir höyük olarak araştırmacıları bekliyor'' diye konuştu.

Yüzey araştırmaları sırasında 5 bin yıl öncesine tarihlenen el baltaları bulduklarını belirten Aslan, şunları kaydetti:

''Bunlar çok kaliteli, farklı taşlardan yapılmış. Bu da bize buradaki işçiliğin, teknolojinin ne kadar yüksek seviyede olduğunu gösteriyor. Balta yapımında andezit ve çay taşı gibi farklı karakterde taşlar kullanılmış, Bunlar çok sert şeyleri kesmek için değil. Ağaç, sebze, meyve ve et gibi günlük hayattaki işlerin görülmesi için kullanılmış. Fakat daha sert taşlardan yapılmış el baltaları da var.''

Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ Güzel Sanatlar Fakültesi Seramik Bölümü öğretim görevlisi Ergun Arda, Türkiye'de geleneksel seramik üretiminin yavaş yavaş tükendiğini belirterek, mutfak kültürümüze hizmet eden kap kacakların satın alınarak, çömlekçilere destek verilebileceğini bildirdi.

Arda, yaptığı açıklamada, Türkiye'de geleneksel seramikçiliğin yavaş yavaş tükendiğini, gelinen noktanın üzüntü verici olduğunu söyledi.

Sanayi devrimi ile birlikte geleneksel seramiğin kaybolmaya başladığını, yaşanan gelişmeler karşısında toplumun çanak ve çömleği eskisi gibi kullanmadığını kaydeden Arda, buna karşın çanak çömlekle yapılan yemeğin yerini hiç bir şeyin alamayacağını savundu.

Güveçte pişen bir yemeğin lezzetinin farklı olduğunu, çelik tencere ile güveçte yapılan yemeklerde lezzet farkı bulunduğunu ifade eden Arda, ABD'de, Kanada ve Avrupa'da insanların artık Akdeniz usulü yemek pişirme yöntemlerine yöneldiklerini vurguladı.

Arda, bizim kendimize ait bir mutfak kültürümüzün, örneğin 'testi kebabı'nın olduğunu anımsatarak, 'O yüzden, geleneksel kültürün üretmiş olduğu, mutfak kültürüne hizmet eden o kap kacakları alıp tüketerek, çömlekçilere destek verebiliriz' dedi.

Arda, plastiğin, çanak çömleğin yerini almasının en iyi göstergesinin mezar başlarına bırakılan su kaplarının değişmesiyle ortaya çıktığını söyledi. 'Günümüzün tüketim malzemesi ne yazık ki plastik oldu. Ama doktorlar ve sağlıkçılar, plastik kaplarda tüketimin aza indirgenmesi konusunda önerilerde bulunuyorlar. Eskiden buzdolabı yoktu, bir çömlek, bir buzdolabıydı, Çeşme yoktu herkes testisi ile suyunu içerdi. Bir testi, suyun içerisindeki kireci süzüp, çok sağlıklı bir şekilde sunabiliyor. Bu biraz da bilinçlenmeyle ilgili. Mutfakta testi ve güveç kullanmak, geleneksel mutfak kültürü ile ilgilenmek, sağlıklı beslenmek, kişinin bilinçlenmesiyle alakalı. İnsanlar suyunu testiden içsin, yemeğini çömlekte yapsın diyoruz ama bu çok da kolay bir şey değil.'

SERAMİĞİN ŞEHRİNDE SERAMİK YOK

Çanakkale'de de geleneksel çanak çömlek üretiminin kalmadığını, Ezine ilçesine bağlı Akköy'de bir dönem yoğun olarak yapılan testilerin eskisi kadar üretilmediği belirten Arda, kentte seramikçiliğin, hediyelik sektörüne yönelik olarak yürütüldüğünü, giderek kaybolmaya yüz tutan çanak çömleğin yeniden toplum hayatına kazandırılması gerektiğini söyledi.

Arda, Seramik Bölümü ve seramik topluluğu olarak üniversitelerinin her yıl yaptığı bahar şenliklerine katıldıklarını ifade ederek, şöyle konuştu:

'Burada geleneksel şekillendirme yöntemi olan Çömlekçi çarkı ile diğer fakültedeki öğrencilere hizmet veriyoruz. Toprak nasıl elde edilir, hangi aşamalardan geçer, nasıl işlenir, Çömlekçi çarkına gelinceye kadar başına ne gelir, Çömlekçi çarkında nasıl şekillendirilir gibi konuları öğretiyoruz. Ayrıca sosyal duyarlılık projelerimiz var. Farklı gelişen çocuklarla otistik, zihin engelli hem çocuk hem de bireylerle sanat terapisi kapsamında şekillendirme uygulamaları yapıyoruz.'

Çanakkale'nin adının seramikle anıldığını ancak burada yaşayanların seramik kullanmadığını ifade eden Arda, 'Belki Çanakkale Seramik fabrikası burayı seramik şehri yapıyordur bilemiyorum ama Çanakkale'de seramik adına fazla bir şeye rastlayamıyoruz. Biraz daha gözle görülür, elle dokunulabilir seramiklerin Çanakkale'de yer alması için her zaman göreve hazırız' diye konuştu.

Müjdat Gezen Tiyatrosu tarafından sahnelenen “Mustafam Kemalim” adlı oyunda, Atatürk’ün hem askeri, hem devlet adamlığı, hem de halkçılık yönleri yaşanmış hikayelerle ele alınarak izleyiciye aktarıldı.
Oyun sonunda sahneye çıkan ünlü tiyatrocu Müjdat Gezen, Atatürk’ün cesaret ve kararlılığını gösteren bir anısını anlattıktan sonra, “Devlet adamlığı One Minute ile olmuyor” diyerek Başbakan Erdoğan’a gönderme yaptı.

Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ)Atatürkçü Düşünce Topluluğu’nun Çanakkale Belediyesi’nin desteğiyle düzenlediği etkinlikte, Müjdat Gezen Tiyatrosu tarafından “Mustafam Kemalim” adlı oyun Anafartalar Kampüsü Süleyman Demirel Konferans Salonu’nda sahnelendi. Çanakkale Belediye Başkanı CHP’li Ülgür Gökhan’ın da yer aldığı salon hınca hınç doldu. İki perde halinde sahnelenen ve 2 saat süren oyunda, Mustafa Kemal Atatürk’ün bir asker ve bir devlet adamı olarak başarıları anlatıldı. Cumhuriyet öncesi ve Cumhuriyet sonrası dönemlere ait yaşanmış hikayeler sahneye kondu. Yaptığı devrimlerin sahneye konduğu oyunda özellikle Atatürk’ün halkçılık yönü de ön plana çıkarıldı. Her biri ders verir nitelikteki sahneler izleyenler tarafından uzun süre alkışlandı.

Oyunun sonunda, Cumhuriyet dönemindeki kazanımların son 8 yılda tek tek satıldığı anlatıldı ve “Asıl sen şimdi öldün Mustafam Kemalim” dendi. Ardından sahneye çıkan ünlü tiyatrocu Müjdat Gezen, “Bu koskoca millet iki tane Amerikan uşağına, üç tane yobaz bozuntusuna bu ülkeyi bırakır mı, olur mu öyle şey” diye ekledi. Gezen, oyunu hazırlarken, bitmek bilmeyen anektodlar nedeniyle çok zorlandıklarını söyledi. Gezen, “Mustafam Kemalim”den sonra şimdi ise Nutuk’u oyunlaştırmak istediğini açıkladı.

Müjdat Gezen, Atatürk’e ait anıları anlatırken, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’a da One Minute göndermesi yaptı. Gezen, “İtalyan faşit diktatörü Benito Mussolini, Antalya’yı almak istiyor. Mustafa Kemal’de kanla alınmış bu toprakları verecek birisi değil tabi. Bana rahmetli amcam anlatırdı. Amcam İstanbul’dan İnebolu’ya silah kaçırırmış Mustafa Kemal’e. Bir acar motoru varmış. Atatürk, Savarona’dan inip Saraya geçerken o motora binermiş. Aynısını Antalya’da da yapmışlar. Oralarda dolaşırken bir deniz havası alsın diye. Sahilden açılmış, bakmış ki ileride zırhlı gemiler kuru sıkı ateş ederek sahile doğru manevra yapıyorlar. Kaptana demiş ki, ‘ver bakayım şu dürbünü.’ Bakmış 5 tane İtalyan zırhlısı. O zamanlar karasuları falan yok. Akdeniz herkesin. Fena halde siniri bozulmuş. Anlamış mesajı yani. Antalya’ya doğru top atışları yapıyor. Şu demiş kıç tarafa Cumhurbaşkanlığı’nın forsunu çek bakayım demiş. Kaptan çekmiş forsu ne yapsın. Tam yol İtalyan donanmasının içine dal demiş. Kaptan dalmış. O zaman İtalyan komutanlar da dürbünleri almışlar bakıyorlar. Karşıdan küçücük bir şey geliyor. Önce umursamamışlar. Sonra dikkatli bakınca kıç tarafta Türk bayrağını görmüşler. Biraz daha dikkatli bakınca Cumhurbaşkanlığı forsunu görmüşler. Kim olabilir. Türkiye Cumhuriyeti’nin Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk. Hemen birbirleriyle haberleşmişler. Tam yol tornistan kaçmaya başlamışlar. İşte devlet adamı böyle olur. Öyle One Minute ile filan olmuyor” sözleri izleyenler tarafından uzun süre alkışlandı.

Ayvacık ilçesine bağlı Gülpınar beldesinde bulunan antik Apollon Smintheus Tapınağı'nda yürütülen kazı çalışmalarında, uzun yıllardır aranan ''kehanet mağarası ve içindeki kutsal suya'' ulaşıldı.

Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Coşkun Özgünel başkanlığında, 1980 yılından bu yana devam eden kazılarda bu yıl ilginç veriler elde edildi.

Kazı ekibi üyesi Dr. Davut Kaplan, bölgede, eski sondajlarla köylülerin yaptığı kazıların varlığına işaret ederek, ''Amacımız tapınağın varlık nedeni olan kutsal su kaynağına ulaşmaktı. Bunun için 2 hafta hazırlık yaptık. 3 tane havalandırma deliğimiz vardı. 8-10 metre kazıp, aşağıdaki tünele indik ve 35 metre yürüdük'' dedi.

Kaplan, yatay olarak gidilen tünelin içinde su bulunduğunu belirterek, şu bilgileri verdi:

''Bölgede, kutsal tapınak yapılmadan önce Apollon kültürüne ait bir bulgu vardı. Mağarada tapınım... O dönemde insanlar tapınım yapacakları zaman, bu mağaraya geliyordu ve kehanet orada başlıyordu. Kutsal tapınak yapılmadan önce eğer tanrıya yönelik bir tasvir, betimleme ya da heykel varsa bu mağaranın önünde dururdu. Dolayısıyla mağara tanrının evi olarak kabul edilirdi. Antik dönemde tanrı kahin, tanrının da sözcüsü rahipler olduğuna göre, mağarada yapılan tapınım törenleri bu kahinler tarafından yönetilmiş olmalıdır.''

Mağaranın içindeki suyu kutsal kılanın ise, tanrı Apollon'un tapınım merkezinde bulunması olduğunu anlatan Kaplan, ''Bu su mağaranın içinden fışkırıyor. Taşınmış bir su değil. Aynı su, değişik dönemlerde kanallar yardımıyla kutsal alana aktarılmış. Biz bunları da bulduk'' diye konuştu.

Kaplan, ''Buraların görülmesi gerekir. İnsanlar, ilk tapınımın nasıl olduğunu, bölgedeki rahiplerin neler yaptığını görebilirler'' şeklinde konuştu.

-APOLLON SMİNTHEUS TAPINAĞI-

Kazı alanındaki köy yerleşim alanında 7 bin yıl önce iskan edildiği anlaşılan Apollon Smintheus Tapınağı, eski adıyla Külahlı olarak bilinen Ayvacık ilçesine bağlı Gülpınar beldesinin kuzeybatısı ile kuzeydoğusu arasında kalan vadinin başlangıç eteklerinde, Bahçeleriçi mevkisinde yer alıyor.

Troas bölgesinde bugün için tek örnek olduğu belirtilen tapınakta Helenistik Çağ Anadolu mimarlığına imzasını atan Mimar Hermogenes'in uyguladığı pseudodipteros (yalancı iki sıralı sütun) plan tasarımı kullanılmış, ön ve arka cephelerinde 8, uzun kenarlarında ise 14'er sütun dizisi bulunuyor.

Smintheion Antik Kenti'nde bulunan tapınakta mermer bloklarla döşenen kutsal alanda pronaos (kutsal ön oda), naos (kutsal oda) ve opisthodomos (arka oda) olmak üzere 3 oda, naosta Paroslu heykeltıraş Skopas'ın yaptığı ve 110 santimetrelik bacak parçası bulunan, tanrı Apollon'un heykeli yer alıyor.

Kaynaklarda, ünlü coğrafyacı ve seyyah Strabon'un 2 bin yıl önce yazdığı ''Geographica'' adlı kitapta, kenti Yunanistan'dan gelen İonlar kuşattığı zaman, gece topraktan çok miktarda tarla faresinin çıkarak askerlerin silah ve teçhizatlarının deri kısımlarını kemirip kopardıkları ve bu yüzden kenti kuşatan İonların savaşı kaybettiğini yazdığı ve Lekton halkının minnet göstergesi olarak bu tapınağı inşa etmiş olabileceği belirtiliyor.

Bölgede ilk kazıların 1866 yılında başlatıldığı, ara verildikten sonra 1984 yılında yeniden başlatılan kazı ve restorasyon çalışmalarının sürdürüldüğü kaydediliyor.

Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü öğretim üyesi ve İnkılap Tarihi Bölüm Başkanı Yrd. Doç. Dr. Mithat Atabay, Mustafa Kemal’in, 26 Mart 1913 tarihinde çıktığı askeri inceleme gezisi sırasında Truva Antik Kentine de bir ziyaret gerçekleştirdiğini açıkladı.

ÇOMÜ öğretim üyesi Yrd. Doç. Dr. Mithat Atabay, Mustafa Kemal’in, tuttuğu küçük not defterinden birinde, Truva’yı ziyaretinden bahsettiğini söyledi. Bu bilgiyi, 2010 yılı içinde ‘Çanakkale 1915 Mustafa Kemal Atatürk ve Modern Türkiye’ konulu sempozyumda tebliğ olarak da sunduklarını hatırlatan Yrd. Doç. Dr. Mithat Atabay, yaptığı incelemelerde, Mustafa Kemal Atatürk’ün Gelibolu Yarımadasına karadan ve denizden yapılacak genel bir saldırı için 26 Mart 1913 yılında askeri inceleme gezisine çıktığını açıkladı. Atatürk’ün 32 tane küçük not defteri bulunduğunu belirten Atabay, “Mustafa Kemal, bu defterleri Harp Okulundan başlamak üzere 1932 yılına kadar tutmuştur. Bu defterlerin 14 tanesi yayınlandı. 23 tanesi ise ATESE Başkanlığında, 8 tanesi Anıtkabir Müzesi’nde, 1 tanesi de Cumhurbaşkanlığı arşivinde bulunmaktadır. Şuana kadar henüz açıklanmayan bir not defterindeki kısa yazıda, Mustafa Kemal 1913 yılında Truva’yı ziyaret ettiğinden bahsediyor” dedi.

Bu gezide, Mustafa Kemal’in yaveriyle birlikte önce Gelibolu Yarımadası’na geldiğini belirten Yrd. Doç. Mithat Atabay, “Mustafa Kemal ilk olarak Bolayır’a gelmiş. Ortaköy Tayfur üzerinden Karainebeyli, Kumköy, Yalova, Akbaş ve Sestos’a geçmiştir. Güzergah üzerinde Büyük İskender’in ordusunu geçirdiği yeri incelemiş ve notlar almıştır. Sonra Bigalı Kalesi’nde öğle yemeğini yemiş ve Maydos’a (Eceabat) geçmiştir. Kilitbahir Köyü’ndeki Namazgah Tabyasının durumunu inceledikten sonra 26 Mart 1913 tarihinde akşam Kirte’de kaldı. Ertesi gün Seddülbahir Kalesine geldi. Bir tekne ile Anadolu yakasına geçti. Büyük İskender de buradan geçmişti zaten. Orhaniye Tabyasına uğradı. Yer değirmenlerini geçerek Yenişehir’e geldi. Aşil’in mezarı olarak bilinen yere baktı. Ardından Truva’ya gelmiş ve harabeleri gezmiş. Küçük not defterine notlar almış. Mustafa Kemal, bu askeri inceleme gezisi sırasında Büyük İskender’in savaşı nasıl gerçekleştirdiğini ve nasıl başarıya ulaştığını, coğrafi açıdan nasıl bir konuma sahip olduğunu çok iyi bildiği görülmekte ve Kolordusu’nun da harekat tarzı ve planlamasını bu örneği dikkate alarak sonuçlandırmak istediği görülmektedir. Mustafa Kemal 28 Mart 1913 tarihinde yeniden Gelibolu Yarımadası’na geçmiştir. Ziyaretten anlaşılan, Mustafa Kemal’in, 1915 yalında Çanakkale Kara Savaşları başladığı sırada Gelibolu Yarımadası’nın savunma sistemiyle ilgili ortaya koyduğu düşüncelerin daha 1913 yılında şekillendiğine bir örnek teşkil eder. Bu konu şimdiye kadar hiç dikkate alınmamıştı” dedi.

ÇOMÜ Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi ve Truva kazı Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Rüstem Aslan ise, Truva Savaşı ile Çanakkale Savaşı arasında büyük benzerlikler olduğunu söyledi. Aslan, “Truva Savaşı’na baktığımızda, Truva’yı Akhalılara karşı savunmak için Anadolu’dan gelen güçleri görüyoruz. Anadolu birliği var. Aynı savunma tarzını ve dayanışmayı Çanakkale Savaşları’nda da görüyoruz. Anadolu’nun her köşesinden insanlar bu bölgeyi savunmaya geliyorlar. Truva Savaşı’nın, Anadolu Birliği’nin sembolü, komutanı Hektor, Gelibolu’daki dayanışmanın, savunmanın en önemli ismi de Atatürk” dedi.

Doç. Dr. Rüstem Aslan şöyle devam etti: “Biz Truva’yı politik anlamda değerlendirdiğimizde doğunun batıya karşı, batının doğuya karşı verdiği bir savaş gibi görüyoruz. Tarihsel bir devamlılık söz konusu. Bu devamlılığı hep biz Fatih Sultan Mehmet’e kadar getiriyorduk. Stratejik açıdan önemli bu yerin tarihsel algılamasının Atatürk’e kadar devam ettiğini anlıyoruz. Atatürk askeri stratejik açıdan İlyada destanından, Truva Savaşı’ndan dersler çıkarıyor. Stratejik anlamda yeni sonuçlar ortaya çıkartıyor. Bunu Çanakkale savunmasında da bir şekilde uyguluyor. Belki bu ziyaret Atatürk için çok önemli olmayabilir. Fakat Truva için, buraya ziyaret eden tarihsel askeri kişilikler açısından çok önemli bir ziyaret. Truva Savaşını bilmeden Çanakkale Savaşlarını algılayamazsınız. Çanakkale Savaşları’nı algılayamadan Truva Savaşı’nı anlamlandıramazsınız. Çanakkale Savaşları Korfmann’ında söylediği gibi son Truva Savaşı’dır. İki savaş arasında çok önemli benzerlikler vardır sonuçlar açısından. Atatürk’ün Truva’yı ziyareti de bize bunu çok açık şekilde göstermektedir.”

Tevfikiye Köyü sınırları içinde yer alan Truva antik kentinde sürdürülen arkeoloji kazılarında, M.Ö. 2000’li yıllara denk gelen Truva 4 ve 5 döneminin olası nekropolüne ulaşılmaya çalışılıyor.

Truva Antik Kentinde 2010 yılı kazı çalışmaları Alman Arkeolog Prof. Dr. Ernst Pernicka başkanlığında ve Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Rüstem Aslan’ın başkan yardımcılığında hızla sürüyor. 50 uzmanın yanı sıra çevre köylerden çok sayıda işçinin katıldığı kazı çalışmaları, geçtiğimiz yılki gibi bu yıl da kaleden 350 metre uzaklıktaki aşağı kentte bulunan savunma hendeğinde devam ediyor. Kazı Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Rüstem Aslan, aşağı kentin savunma hendeğinin olduğu alanda geçtiğimiz yıl yapılan kazılarda hendeğinin hemen üstünde yeni doğmuş çocuğuyla beraber, ya da daha 9 aylık hamileyken gömülmüş bir kadın ile bir erkek iskeleti bulduklarını hatırlattı. Dokuz katmandan oluşan antik kentte, Truva 1 döneminden Truva 7’ye kadar olan döneme (Tunç Çağı) ait hiçbir nekropolün henüz gün yüzüne çıkmadığını hatırlatan Doç. Dr. Rüstem Aslan, geçen yıl bulunan iskeletlerden yola çıkarak belki de Truva 4 ve Truva 5 dönemine ait olası bir nekropole ulaşacaklarını ve bunun bir ilk olacağını belirtti.
MÜZE TRUVA’YA HAYAT VERİR
Prof. Dr. Ernst Pernicka, bu seneki kazıları 50 farklı ülkeden gelen uzmanlarla yürüttüklerini ve çalışmalarda 20'ye yakın Türk uzmanın da yer aldığını söyledi. Kazı çalışmalarında ana yoğunluğun aşağı kentte olduğunu kaydeden Pernicka, ''Bu çalışmalara paralel olarak, hemen Troya'nın yakınında yıllardır yapılması planlanan müzeyle ilgili çalışmaların ilerlediğini de biliyoruz. Eğer böyle somut bir adım atılırsa, mitolojinin çıktığı bu ören yerinde, biz de kendi bilgi ve verilerimizi katarak, müzeyle beraber ören yerini bir bütün olarak sunabilme ve değerlendirme imkanına sahip olacağız'' diye konuştu.Pernicka, burada müzesi olan bir ören yeri düşüncelerinin uzun yıllardır olduğunu ve turistlere daha fazla şeyler sunmak istediklerini vurgulayarak, ''Yeni yapılan kazı alanlarını turizme açmak ve aşağı şehirdeki yeni alanlarda çalışmak istiyoruz. Bilgilendirme ve ziyaretçi sisteminin modern hale getirilmesini ve dijital belgeleme sisteminin en son teknolojiyle yapıldığı bir ören yeri hayal ediyoruz'' dedi. Doç. Dr. Rüstem Aslan, yaklaşık 15 yıldır Truva Müzesi’nin konuşulduğunu, projeler yapıldığını ve fikirler beyan edildiğini belirtirken, son dönemlerde atılan somut adımların artık Truva Müzesi’nin hayal olmaktan çıktığını ve adım adım daha somut projelere dönüştüğünü söyledi. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın Truva Müzesi’nin yapımıyla ilgili önemli çalışmaları bulunduğunu hatırlatan Aslan, “Müze alanının yerinin tespiti, kamulaştırılması ve bürokratik önlemlerin aşıldığını biliyoruz. Fakat yarışma sürecinde ve müzenin gerçekleşmesi süreci birkaç yıl içinde olmalı. Bu müze, hem Türk turizmine, hem de arkeolojisine büyük katkıda bulunacaktır. Müze, şuan yılda 500 bin olan ziyaretçi sayısını ikiye katlar. Ayrıca ziyaret eden turistlerin Truva’yı daha iyi anlamaları açısından önemli bir işleve sahip olacaktır. Turistler bir iki saat içinde Truva’dan ayrılmak yerine bütün günlerini burada geçirecektir” diye konuştu. Doç. Dr. Rüstem Aslan, Truva Antik Kentinde 15 Temmuz’da başlattıkları kazıların 10 Eylül’de sona ereceğini belirtti.
TRUVA KAZILARI
Çanakkale'ye 32 kilometre mesafedeki Hisarlık mevkisinde bulunan Truva'nın adına, ilk kez Homeros'un İlyada destanında rastlanır. Bu öyküde, Truvalılarla Akhalar arasında bir kız kaçırma yüzünden çıkan savaş anlatılmaktadır. Zengin bir tüccar olan ve okuduğu kitaplardan dolayı Truva'dan etkilenen Henrich Schliemann, Çanakkale'ye gelerek, 1871-1878 yılları arasında kazı çalışması yaptı. Arkeoloji bilgisinden yoksun ve Priamos'un hazinelerinin peşinde olan Schliemann, yaptığı bir kazıda bakır leğenler, tencereler, altın, gümüş, kehribar ve tunç kupalar, bakır mızrak uçları, altın yüzükler, bilezikler, küpeler ve baş süsleri buldu. Schliemann, bulduklarını yasal olmayan yollarla Atina'ya kaçırdı. Arkeolog Prof. Dr. Manfred Osman Korfmann tarafından 1988 yılında başlanan bilimsel kazılar, onun vefatının ardından, 5 yıldır arkeolog Prof. Dr. Ernest Pernicka ve yardımcısı Doç. Dr. Rüstem Aslan tarafından yürütülüyor. Ticaret, zenginlik ve savaş kenti olarak anılan Truva Antik Kenti, dünya arkeolojisi ve kent turizmi açısından büyük önem taşıyor. Çeşitli ülkelerden çok sayıda arkeoloğun katıldığı kazılarda, Truva'nın 9 katının varlığı belirlendi. Son yıllarda elde edilen buluntularla kentin Anadolu ile bağlantıları ortaya konulmuş, Hitit kenti ''Wilusa'' ile özdeşleştirilmişti.

PROF. DR. KORFMANN
Truva Antik Kenti'ndeki kazılara 18 yıl başkanlık yapan ve 5 yıl önce vefat eden Alman Arkeolog Manfred Osman Korfmann, bu süre içinde Truva'nın milli park ilan edilmesi ve kazılarda çıkarılan eserlerin sergilenmesi için müze kurulması yönünde çaba gösterdi. Korfmann, değişik kentlerde ve ülkelerde sergilenen Troia hazinelerinin iadesi için bir kampanya başlatılmasını da istemişti. Truva'daki tarihi eserlerin ve arkeolojiyle ilgili konuların araştırılması, kazı ve bilimsel çalışmaların tespit edilerek maddi ve manevi açıdan desteklenmesi amacıyla Çanakkale-Tubingen-Troia Vakfı kurulmasında büyük emeği geçen Korfmann, 2004 yılında kurulan vakfın başkanlığını da yapmıştı. Uzun yıllar yürüttüğü kazılarda bölge köylüsünün sevgisini kazanan ve halk arasında ''Osman Hoca'' olarak anılmaya başlanan Prof. Dr. Manfred Korfmann, 2003 yılı Aralık ayında Bakanlar Kurulu kararınca Türk vatandaşlığına kabul edilmiş ve Manfred Osman Korfmann adını almıştı.

İÇDAŞ sponsorluğunda Biga kemer Köyünde bu yıl 6.sı yapılan Parion kazılarnda 2010 sezonu tamamlandı.

2010 kazılarında ortaya çıkarılan eserler Kazı Başkanı Prof.Dr. Cevat Başaran tarafından basına yapılan sunumla tanıtıldı.Gerek yerel,gerekse ulusal basından çok sayıda basın kuruluşunun katıldığı gezi ve basın toplantısında, Prof.Dr. Cevat Başaran :”2010 kazılarında ortaya çıkan buluntular hem bu kazılar,hem de gelecek için büyük heyecan ve umut yarattı.Gerek bulunan define, gerek gladyatör heykeli Parion’da ortaya çıkarılacak muhteşem buluntular olduğunu ortaya koyuyor.Bu kazılarda bize sponsorluk yapan ve her konuda büyük destek sağlayan İÇDAŞ’a ve genel müdürü sn.Bülend Engine içtenlikle teşekkür ediyorum” dedi.
Kazı sahasının gezilmesi sonrası İÇDAŞ tesislerini de inceleyen basın mensuplarına, İÇDAŞ Genel Müdürü Bülend Engin’in katılımıyla Parion’dan, demir-çelik sektörüne kadar bir çok konuda basın mensuplarının sorularına cevap verildi.
İÇDAŞ’ın Kemer Köyüne okul yapma girişimiyle ortaya çıkan Parion antik kentinde yaşanan gelişmelerin kendilerini çok mutlu ettiğini belirten Engin:”Ardahan’dan Edirne’ye kadar bu ülkenin hizmetindeyiz.Ancak büyük düşünerek gelişebiliriz.Çanakkale sahip olduğu potansiyel zenginlikleri gün ışığına çıkarmalı, Gelişme potansiyelini yatırımlarla realize etmeli,Küçük olsun benim olsun değil,büyük olsun ülkemin olsun diyebilmeliyiz” dedi.

Apollon ve Athena’nın kutsal topraklarında süren Gülpınar ve Behramkale kazıları, Troya Savaşı’nın gerçek hikâyesini günışığına çıkarıyor. Müzik ve sanatın her alanını destekleyen Efes Pilsen, arkeolojik bulguların çıkarılmasına da 15 yıldır katkı sağlıyor. Efes Pilsen ayrıca Assos’ta bu yıl ilk defa düzenlenen Assos Athena Festivali’nin de destekçisi oldu.

Efes Pilsen, Gülpınar ve Behramkale’de arkeolojik bulguların günışığına çıkarılmasına 15 yıldır destek veriyor. Homeros’un İlyada Destanı’nda anlatılan Troya Savaşı’nın geçtiği Çanakkale’de iki önemli kazı alanı olan Gülpınar ve Behramkale’ye 15 yıldır verdiği destekle Efes Pilsen, savaşa ait gerçek hikayeyi de içeren bulguların ortaya çıkmasını sağlıyor.

Efes Türkiye Halkla İlişkiler Müdürü Durul Candemir, “Efes Pilsen, spora, turizme, sanata ve müziğe katkısını yıllardır sürdürüyor. ‘Gelecek Turizmde’ sloganı altında topladığımız, Efes Pilsen Turizm Eğitimleri’ni ve Çoruh Vadisi merkezli başlattığımız Doğu Anadolu Turizm Geliştirme Projesi’ni 2007 yılından bu yana yürütüyoruz. Arkeoloji de destek olduğumuz çok önemli bir alan. Bu bölgede gerçekleştirilen kazılarda bulunan her parça Anadolu'nun hangi medeniyetlere ev sahipliği yaptığını gözler önüne seriyor. Biz daha önceki yıllarda da bölgede yapılan birçok festivale destek olmuştuk. Bölge turizminin gelişimi için önemli gördüğümüz ve bu yıl ilk kez düzenlenen Assos Athena Festivali’nin de ana sponsoruyuz” dedi.

Apollon ve Athena’nın kutsal toprakları

Gülpınar kazı sorumlusu Prof. Dr. Coşkun Özgünel, bölgenin Troya Savaşı ve gerçek hikâyesi açısından değer taşıyan, Apollon için yapılmış Smintheion Tapınağı’nın günışığına çıkarıldığını belirtiyor. Tamamı 40 bin metrekare olarak tahmin edilen alanın 6 bin metrekaresinde kazı çalışmaları sürdürülüyor. Gülpınar’da M.Ö. 300 yılındaki katmanlara ulaşıldığını söyleyen Özgünel, “Troya Savaşı, Homeros’un İlyada Destanı’na sadık kalınarak, M.Ö. II. Yüzyıl ortalarında inşa edilen Smintheion Tapınağı’ndaki frizlerde olduğu kadar daha önce hiç bu kadar ayrıntılı işlenmemiş” diyor. Friz blogları aynı alanda eskiden A. Şengören’e ait yağhanede sergileniyor. Çanakkale Arkeoloji Müzesi’nde de buradan çıkarılmış iki friz bulunuyor.

Behramkale’den çıkarılan eserler Louvre ve Boston Fine Arts Museum’da da sergileniyor…

Gülpınar’da Troya Savaşı’nın gerçek öyküsünü anlatan 19 friz (taş rölyef) blogu çıkarıldı, Behramkale’de başta Assos Antik Tiyatrosu olmak üzere Antik Yunan’ın yaşam biçimlerini gözler önüne seren kalıntılar elde edildi.

Behramkale’de ise Athena Tapınağı’nı da kapsayan Ören yerinde “Aleksandria Troas” adlı, sosyolojik açıdan değerli ve Antik Yunan’da yaşam şeklini öğrenmek için çok iyi bir kaynak niteliğindeki şehir yerleşkesi bulunuyor. Alan, her yıl binlerce turist tarafından ziyaret ediliyor. 1853’te keşfedilen ve 1866’da kazılmaya başlanan alandan çıkan Herakles Kentaur (at adam), sfenks, boğa, aslan ve ziyafet figürleri içeren frizler dahil bir çok eser günümüzde yurtdışındaki müzelerde sergileniyor. Mozaik parçalarında ise Nike, Eros, terazi, Aphrodite figürleri dikkat çekiyor. Prof. Dr. Nurettin Arslan, “Athena Tapınağı, dünyanın ilgisini çekmeye devam ediyor. Katil, sarhoş ve doğuştan kusurluların Athena Tapınağı alanına girmesi yasakmış. Buradan çıkarılanlar Louvre, Boston Fine Arts Museum, İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde Assos Salonu’nda ve Çanakkale Arkeoloji Müzesi’nde sergileniyor” şeklinde konuşuyor.

Biga İlçesi Kemer Köyünde bu yıl altıncısı yapılan antik Parion kazılarında güzel gelişmeler yaşanıyor. Kazı sponsorluğu İÇDAŞ tarafından yapılan kazılarda ortaya yeni çıkarılan buluntularla tarihin sayfaları aydınlanırken, ülkemizin tanıtımına katkı sağlayacak bir antik kent gün ışığına kavuşuyor.

Atatürk Üniversitesi Arkeoloji bölüm Başkanlığınca yürütülen kazılarda sponsor firma İÇDAŞ tarafından yapılan Parion Kazı Evi, 13 Temmuz Salı günü törenle açıldı.
Törene Biga Kaymakamı bahir Altunkaya, Biga Belediye Başkanı Mehmet Özkan ve İÇDAŞ Genel Müdürü Bülend Engin’in yanı sıra Çanakkale Arkeoloji dünyasından birçok ilgili ve halkta katıldı.

Törende söz alan Kazı Başkanı Prof.Dr. Cevat Başaran Parion’un binlerce yıllık güneşe özleminin bu kazılarla biteceğini belirtti.
Biga Kaymakamı Bahir Altunkaya, Müze Müdürü Ömer Özden ve diğer konuşmacılar: “İÇDAŞ’ın yatırımlarıyla bölgemiz sınai gelişimi yaşadı.Sınai gelişim beraberinde, Biga ve Kemer’de yapılan okullar, 270 öğrencimize başarı bursuyla eğitimde gelişimi getirdi.Karabiga Yelken okulu ve amatör kulüplere yapılan katkılarla sportif gelişimi yaşıyoruz.Bölgede yapılan örnek besi çiftliği ve meyve bahçeleri,
çevre köylere yapılan katkılarla zirai ve sosyal gelişimde anlamlı bir gelişim içinde.Ve bugün Parion kazı evi açılışıyla Parion kazıları çağdaş koşullarda yapılma gelişiminde.” Dediler.

Yapılan konuşmaların ardından kazı evinin açılışı gerçekleştirdi.Kazı evini beğeniyle inceleyen yetkililer 100 kişinin konaklayarak çalışma olanağına sahip olacağı bu modern Kazı Evi’nin Parion kazıları için önemli bir kazanım olduğunu belirttiler.daha sonra Parion’da bu yıl ortaya çıkarılan Odeon açması ile Anfi tiyatro ve roma villa kazısını gezerek kazı yetkililerinden bilgi alan misafirler, bu kazılara verdiği destekten dolayı İÇDAŞ genel Müdürü Bülend Engin’e teşekkür ettiler.

Çanakkale'nin Ezine ilçesine bağlı Kumburun köyü yakınlarında 11 yıl önce deniz kıyısında bulunan fosilin, Troya mitolojisinde yer alan ''Troya Canavarı'' olduğu iddia edildi.

Ekibiyle zorlu bir yolculuğun ardından fosilin bulunduğu bölgeye ulaşan Troya Kazı Heyeti Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Rüstem Aslan, yaptığı açıklamada, bu yıl yaz aylarında Troya Antik Kenti ile Bozköy-Hanaytepe ve çevresinde yüzey araştırması başlattıklarını söyledi.
Tübingen Üniversitesi ile birlikte gerçekleştirilen bu çalışmanın Tunç Çağı'nda Troya ve çevresindeki yerleşim sisteminin anlaşılmasına yönelik olduğuna işaret eden Doç. Dr.Aslan, araştırmanın ilerleyen safhalarında oldukça ilginç bir veriyle karşılaştıklarını belirtti.
Ezine'nin Kumburun köyü yakınlarında 11 yıl önce bir fosil bulunduğunu anımsatan Doç. Dr. Aslan, fosile oldukça yakın bir bölgede bulunan Beşik Koyu bölgesinde eski Troya Kazı Başkanı Prof. Dr. Manfred Osman Korfmann'ın, 1982-1987 yılları arasında kazı yaptığını ve burada son Tunç Çağı'na ait bir mezarlık bulduğunu ifade etti.
Bölgede, Troya-1 ile Troya-6 dönemine kadar bir yerleşim yeri olduğunun bilindiğini kaydeden Doç. Dr. Aslan, ''Troya Antik Kenti'nden 4-5 kilometre uzaktayız, ancak Troya'nın etkisi buralara kadar geliyor. Yapılan çalışmalar artık bize Beşik Koyu'nun, Troya'nın limanı olduğunu gösteriyor'' dedi.
Doç. Dr. Aslan, Troya'ya yakın bir bölgede fosil buluntusunun anlamının ne olabileceği konusunda kendisine sorular sorduğunu ve soruların bir anlamda sonucuna ulaştığını bildirdi.
Fosilin kaya üzerindeki dişlerinin, milattan önce 6. yüzyılda bulunan ve üzerinde Herakles'in Troya Prensesi Hesione'yi Troya Ketosu'ndan (Canavar) kurtarma sahnesinin anlatıldığı betimlemeye oldukça benzediğine dikkati çeken Doç. Dr. Aslan, ''Özellikle fosil buluntularıyla en az 4 bin 500 yıllık Troya mitolojisinin oluşum evrelerinin yeniden anlatımında, Homeros dönemi ile bu dönemden önce, insanlarının mitolojiyle bütünleştirip, birleştirip yeniden yorumladıklarını artık daha net bir şekilde anlayabiliyoruz'' diye konuştu.
Doç. Dr. Aslan, son 20 yılda Troya Antik Kenti ile ilgili yapılan araştırmaların, özellikle Manfred Osman Korfmann'ın kazıları ve diğer Homeros uzmanlarının çabalarıyla Troya Savaşları'nın anlatıldığı İlyada Destanı'nın hayal ürünü olmadığının ortaya konduğunu, gerçek, öz ve bazı doğa özelliklerinin Troya mitolojisini biçimlendirip, bugüne kadar getirdiğini kaydetti.

ARKEOLOG KÖRPE
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) öğretim görevlisi arkeolog Reyhan Körpe ise yapılan araştırma ve incelemelerin ardından, söz konusu fosilin 15 ile 35 milyon yıllık olduğunun belirlendiğini söyledi.
Bu yıl bölgede Rüstem Aslan ile yeni bir çalışma başlattıklarını bildiren Körpe, özellikle 1998 yılından sonra yurt dışındaki kütüphane çalışmalarında fosille ilgili geniş çaplı araştırma yaptığını ifade etti.
Körpe, fosilin bölgede yaklaşık 3 bin yıldan beri görüldüğünü ve insanlar tarafından bilindiğini belirlediğini belirterek ''Birçok antik kaynakta zaten bu fosilden ve bölgede çıkan fosillerden bahsediliyor. Bununla ilgili derinlemesine yaptığımız çalışmalarda, Troya bölgesindeki insanlar tarafından görüldüğü ve Troya mitolojisine girdiği anlaşıldı'' dedi.
Çeşitli vazo resimlerinde bu fosilin Troya Ketosu (Canavarı) olarak anladırıldığını savunan Körpe, şu bilgileri verdi:
''Antik kaynaklardan birisi, bu bölgeden bahsederken burasının antik adı olan Agammia'yı veriyor. Agammia'da, Troya mitolojisinde geçen Herakles'in Troyalı Prenses Hesione'yi kurtarması olayının burada geçtiğini söylüyor. Bu, mitolojide antik vazoda enteresan bir şekilde resmedilmiş. Bahsedilen bu canavar, kayadan çıkan bir fosil kemiği gibi gösterilmiş. Bu da antik kaynakların bahsettiği Troya mitolojisine giren, Troya Ketosu'nun bizim bu fosil kemikleri olduğunu gösterdi. Herakles'in Troyalı Prenses Hesione'yi kurtarmasının resmedildiği antik vazodaki canavar, bu fosildir.''
Körpe, fosilin ve bölgenin Çanakkale'nin en önemli kültür ve tabiat varlıklarından birisi olduğunu, bu nedenle çok kısa sürede koruma altına alınması gerektiğini söyledi.

Truva antik kentindeki arkeoloji kazılarında, Truva savaşlarına ışık tutacak çok önemli iki insan iskeleti bulundu. Aşağı kentin savunma hendeğinde iskeletleri bulunan bir kadın ve bir erkeğin Truva Savaşı’nın kurbanları olabileceği belirtildi.

Truva Antik Kenti’nde bu yılki kazılar tamamlandı. Bu yılki Kazılarda aşağı kentteki savunma hendeğinin güney girişinden sonraki devamını tespit edilmeye çalışıldı. Kazılar sırasında savunma hendeğinin hemen üstünde bulunan bir kadın ve bir erkeğe ait iskeletler kazı ekibini heyecanlandırdı.
Kazıların başkan yardımcısı, Onsekiz Mart Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Rüstem Aslan, bu insanların Truva Savaşı’nın kurbanları olabileceğini söyledi.
Doç. Dr. Rüstem Aslan’ın verdiği bilgiye göre kaleden 350 metre uzaklıktaki aşağı kentteki savunma hendeği, Truva 6 dönemine yani Son Tunç Çağı dönemine ait. Yeni doğmuş çocuğuyla birlikte ya da dokuz aylık hamileyken gömülen kadın ile erkeğin iskeletleri de bu hendeğin hemen üzerinde bulundu:
“Önemli olan bu iskeletlerin Truva Savaşı dönemine denk geliyor olması. Truva’da M.Ö. 1180’lerdeki tahribatlar dönemine denk gelen gömüler bunlar. Bu insanlar aceleyle, çok özen gösterilmeden hendeğin iç tarafına gömülmüş. Kemik analizleri ve tarihlemeler devam ediyor. Birkaç hafta içinde hem tarihlenmesini, hem de iskeletlerin yaşlarını ve diğer özelliklerini öğreneceğiz. Eğer tahminlerimiz doğruysa, Truva Savaşı’nın aşağı kentteki ilk kurbanlarını bulduk diyebiliriz.”
Doç. Dr. Aslan, aynı döneme ait bir iskeletin de Korfmann dönemi kazılarında kalenin hemen yanında bulunduğunu anlattı ve ekledi:
“Kalenin batı girişinin yakınlarında M.Ö. 1180’lere denk gelen bir tahribat tabakası vardı. Yangın ve yıkımın olduğu bir tahribat tabakasında, Batı Kapısı’na giden yolun hemen kenarında yine aceleyle ve özensiz bir şekilde gömülmüş bir iskelet bulunmuştu. Ama kalenin bu kadar dışında ve savunma hendeğinin hemen dibinde iki gömünün bulunması bir ilk. Önümüzdeki yıllarda aşağı kent çevresinde kazı çalışmalarımızı devam ettireceğiz. Burası bir mezarlık mı, yoksa döneminin tahribat tabakasına ait iskeletler mi, yani Truva Savaşı’nın kurbanları mı bunu daha net söyleyebileceğiz.”

Yerle bir edilmişti
Truva Antik kenti kazıları, Çanakkale’de merkeze bağlı Tevfikiye köyü sınırları içinde kalan arazide sürdürülüyor. Homeros’un ünlü İlyada ve Odysseia destanlarında adı geçen Truva kenti, M.Ö. 3 binlerde kuruldu. Önemli ticaret yollarını kontrol eden kent ve efsanevi surları pek çok kez saldırıya uğradı. M.Ö. 1100’lerdeki büyük yıkım ve yangının ardından tepe yüzyıllarca ıssızlığa büründü.
Homeros meraklısı Alman arkeolog Heinrich Schliemann, Truva olduğuna inandığı bölgeyi 1870’te kazdı. 1873’te bulduğu hazineyi Almanya’ya kaçırdı. Satamayınca Berlin Etnoloji Müzesi’ne bağışladı. Hazine 2. Dünya Savaşı’nda Rusya’ya götürüldü. 1993’te Rusya hazinenin Rusya’da olduğunu ve insanlığa ait olduğunu açıkladı. ‘Hazine’nin bugün bütün dünyaya saçıldığı sanılıyor.

Beş bin yıllık geçmişe sahip antik kentte kazılara yeniden başlandı. Prof. Pernicka, “Truva’nın 25 hektara kurulu olduğu sanılıyordu. Bulduğumuz hendek, 35 hektar olabileceği fikrini veriyor” dedi

Çanakkale Merkez’e bağlı Tevfikiye Köyü’ndeki 5 bin yıllık geçmişe sahip Truva Antik Kenti’nde yeni dönem kazıları başladı. Almanya Tübingen Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Ernst Pernicka’nın başkanlık ettiği, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Rüstem Aslan’ın başkan yardımcısı olarak görev aldığı kazılara, farklı ülkelerden 50 uzman ve 15 işçi katılıyor.
Prof. Manfred Osman Korfmann’ın 2005’te vefatından sonra bayrağı devralan Prof. Pernicka, Truva’nın ne kadar büyük olduğuna dair fikir verecek aşağı kentin savunma hendeğinde üç yıl önce başlattıkları çalışmaya bu yıl da devam edeceklerini söyledi. Prof. Ernst Pernicka, şöyle dedi:
“Geçen yılki kazılarda jeomanyetik sonuçlara göre savunma hendeğinde giriş tespit etmiştik. Bu sene girişin ayrıntılarını incelemeye çalışacağız. Bu, şu açıdan önemli: 2008’de iç taraftaki hendeğin Truva 6 döneminde kapatıldığı, nedeninin de artık aşağı kentin daha büyümesi gerektiği için hendeğin dışarıya doğru uzaması fikri olduğu çıkmıştı. Bu bize kentin o dönemlerde gücünü devam ettirdiğini gösteriyor.
Savunma hendeğindeki üçüncü giriş, buradaki kentleşmeyle ilgili planın çok önceden düşünüldüğü, tasarlandığı ve o kadar basit bir sistem olmadığını ortaya koyuyor. Bu da organize olarak planlanmış büyük bir kentin varlığını kanıtlıyor. Korfmann döneminde Truva’nın 25 hektarlık alana kurulu olduğu sanılıyordu. Ama şimdi bu savunma hendeği bize kentin sanıldığından daha büyük, yaklaşık 35 hektar olabileceği fikrini veriyor.”

Turizm patlayacak

Manfred Osman Korfnmann’ın 20 yıl süren çalışmalarını da yaygınlaştırmaya çalışacaklarını belirten Prof. Pernicka, “Bundan sonra yeni bir dönem başlayacak. Umuyorum ki, yapılma aşamasına gelen Truva Müzesi’yle ilgili olacak. Truva Müzesi, Prof. Korfmann’ın uzun yıllar önce ortaya attığı fikirdi. Bununla ilgili somut gelişmelerin olduğu bize ulaştı.
Bu müze şu açıdan önemli: Truva’da çok güçlü savunma duvarları var. Ancak, ev ve konut yapılarıyla ilgili elimizde önemli buluntular yok. Bunları müzede ziyaretçilere anlatmak, pedagojik olarak filmlerle, çizimlerle aktarmak daha etkili olacak. Bu durum Truva turizminin öne çıkmasını da sağlayacak” diye konuştu.

Çanakkale'de 5 Bin Yıl Önce Kurulduğu Düşünülen ve Türkiye'deki En Eski Yerleşim Merkezlerinden Kabul Edilen Troya Antik Kenti'nden Daha Eski Bir Yerleşim Yeri Bulunduğuna Dair Kanıtlar Elde Edildiği Bildirildi.

Çanakkale'de 5 bin yıl önce kurulduğu düşünülen ve Türkiye'deki en eski yerleşim merkezlerinden kabul edilen Troya Antik Kenti'nden daha eski bir yerleşim yeri bulunduğuna dair kanıtlar elde edildiği bildirildi.
Ayvacık ilçesine bağlı Gülpınar beldesinde yer alan Smintheion Antik Kenti'nde Prof. Dr. Coşkun Özgünel başkanlığında yürütülen ''Apollon Smintheus'' kutsal alanı kazıları sırasında, antik çağ kalıntıları altında, antik Troas bölgesinin ilk yerleşim köylerinden biri ortaya çıkarıldı.
Kazı heyetinde görevli Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Turan Takaoğlu, buluntular sayesinde Troya'dan daha eski bir köy yerleşim merkezinin bölgede yer aldığını tespit ettiklerini söyledi.

Doç. Dr. Takaoğlu, yaklaşık 7 bin yıl önce iskan edildiği anlaşılan köyün en önemli özelliğinin bölgede daha önce bilinmeyen yeni bir seramik geleneğinin varlığını göstermesi olduğunu bildirdi.

Seramikler arasında en ilgincinin dinsel amaçlı kullanıldığı düşünülen, tutamağı gözü yaşlı ağlayan bir insanı sembolize eden parça olduğunu ifade eden Takaoğlu, ''Gözü yaşlı insan betimli seramiğin bugüne kadar benzeri bulunmadı. Bu seramik o tarihte büyük bir olasılıkla cenaze töreni sırasında kullanılmış. Gün yüzüne çıkan bu değerler, Troya öncesi kültür tarihi konusunda önemli bilgiler sunmaya devam edecek gibi görünüyor'' dedi.

Doç. Dr. Takaoğlu, kazıda çıkarılan eserlerin sergilenmek üzere Çanakkale Arkeoloji Müzesi'ne teslim edildiğini sözlerine ekledi.

Kazı alanındaki köy yerleşim alanında 7 bin yıl önce iskan edildiği anlaşılan Apollon Smintheus Tapınağı, eski adıyla Külahlı olarak bilinen Ayvacık ilçesine bağlı Gülpınar beldesinin kuzeybatısı ile kuzeydoğusu arasında kalan vadinin başlangıç eteklerinde, Bahçeleriçi mevkisinde yer alıyor.

Troas bölgesinde bugün için tek örnek olduğu belirtilen tapınakta Helenistik Çağ Anadolu mimarlığına imzasını atan Mimar Hermogenes'in uyguladığı pseudodipteros (yalancı iki sıralı sütun) plan tasarımı kullanılmış, ön ve arka cephelerinde 8, uzun kenarlarında ise 14'er sütun dizisi bulunuyor.

Smintheion Antik Kenti'nde bulunan tapınakta mermer bloklarla döşenen kutsal alanda pronaos (kutsal ön oda), naos (kutsal oda) ve opisthodomos (arka oda) olmak üzere 3 oda, naosta Paroslu heykeltıraş Skopas'ın yaptığı ve 110 santimetrelik bacak parçası bulunan, tanrı Apollon'un heykeli yer alıyor.

Kaynaklarda, ünlü coğrafyacı ve seyyah Strabon'un 2 bin yıl önce yazdığı ''Geographica'' adlı kitapta, kenti Yunanistan'dan gelen İonlar kuşattığı zaman, gece topraktan çok miktarda tarla faresinin çıkarak askerlerin silah ve teçhizatlarının deri kısımlarını kemirip kopardıkları ve bu yüzden kenti kuşatan İonların savaşı kaybettiğini yazdığı ve Lekton halkının minnet göstergesi olarak bu tapınağı inşa etmiş olabileceği belirtiliyor.

Bölgede ilk kazıların 1866 yılında başlatıldığı, ara verildikten sonra 1984 yılında yeniden başlatılan kazı ve restorasyon çalışmalarının sürdürüldüğü kaydediliyor.

APOLLON TAPINAĞI HAZİNELERİ BURADA MI?

(Haber: Cahit Önder)
Gülpınar”da 85 yıldır esrarını koruyan mağara neleri gizliyor?

Ayvacık İlçesine bağlı Gülpınar Bucağında, Apollon Smintheus Tapınağı”nın 300 mt. yakınında ki mağara ile tapınağın 1500 mt. uzağındaki güney yönündeki mağaranın birbirine bağlı olduğu iddia ediliyor.

Gülpınar beldesi sakinleri, bölgeye geçmiş yıllarda gelen yabancılardan ve köyün yaşlılarından, 2 girişli bu büyük mağarada Apollon Tapınağının hazinelerinin saklı olduğuna dair sözler duyduklarını ve bölgede bilimsel araştırma yapılmasını istediklerini belirtiyorlar.

Mağaranın, kuzey girişi, tapınağa 300 mt. uzaklıkta, beldenin kanalizasyonunun verildiği Fakı Deresi kenarında yüksekliği 185 cm. genişliği 58 cm. ölçülerindedir.. Güney yönündeki mağara ise Çoklum Deresi, kuzey yamacında olup, giriş ölçüleri, yükseklik 160 cm. Genişlik 120 cm.dir.

Gülpınar Apollon Smintheus Tapınağında 28 yıldan bu yana kazı çalışmalarını yürüten, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Klasik Arkeoloji Ana Bilim Dalı Başkanı Prof.Dr. Çoşkun Özgünel, kendisinin kazı çalışmaları sırasında mağaraların varlığından yöre köylüleri tarafından haberdar edildiğini, tarih öncesi dönem ya da erken hıristiyanlık dönemi gizli tapınma mahalleri olabileceğini düşündüğünü, mağara araştırmasının kendi konuları olmadığını belirterek, konunun uzmanlarınca bilimsel olarak araştırılmasında yarar olduğunu, arkeolojik veya mağaracılık açısından şaşırtıcı sonuçlara her an ulaşılabilir. Sonuçlar,Çanakkale”ye ulusal ve uluslar arası boyutta yeni değerler katabilir dedi.
Çanakkale 18 Mart Üniversitesi Rektör Yardımcısı , Çanakkale Kültür ve Tabiat Varlıkları
Koruma Kurulu Başkanı, Prof. Dr.Ülkü Altınoluk, Gülpınar Mağaraları Çanakkale”ye yeni bir kültürel hazine armağan edebilir. Çanakkale Bölgesi, Alt-batı Marmara Bölgesinde kültürlerin altın düğümüne ev sahipliğiyle dünya kültür mirası hazinelerini avuçlarında saklıyor. Bölgemizde her an yeni ve şaşırtıcı buluntulara ulaşabiliriz. Uzmanlarca, titizlikle araştırılma yapılmalıdır. Ben, koruma Kurulu Başkanı olarak, Gülpınar Mağaraları konusunda hemen ve ivedi olarak çalışmaların başlatılması için girişim başlatıyorum. Dedi.
GÜLPINAR Belediye Başkanı Ünal Karagöz, söz konusu mağaralarda 85 yıldan bu yana hiçbir ciddi araştırma ve çalışma yapılmadı. Eğer, söylendiği gibi, Apollon Tapınağı hazineleri bu mağaralarda gizleniyorsa ve gün ışığına çıkarılırsa, beldemiz kültür turizmi konusunda dünyada çok önemli bir konum kazanır.. Bilimsel çalışmaların bir an önce başlamasını ve talancılara karşıda bölgenin hemen koruma altına alınmasını bekliyoruz dedi.

Çanakkale Valiliği-Belediye-Üniversite-Rotary Kulübü ortak organizasyonuyla kentin seramik kimliğini yeniden ele alıp yaşatmak adına başlayan çalışmalar kapsamında “ Seramik Şehri Çanakkale Projesi” Konsey toplantısının 1.si ÇOMÜ’de gerçekleşti. Projenin yürütücüsü Prof. Dr. Erdinç Bakla, Troya’dan günümüze kadar gelen seramiklerin büyük bölümünün sergilenemeyip İstanbul Arkeoloji Müzesinin bodrumunda saklandığını, Çanakkale’ye kurulacak müzeye taşınmasının en büyük arzusu olduğunu söyledi.

Çanakkale Valiliği-Belediye-Üniversite-Rotary Kulübü ortak organizasyonuyla kentin seramik kimliğini yeniden ele alıp yaşatmak adına başlayan çalışmalar kapsamında “ Seramik Şehri Çanakkale Projesi” Konsey toplantısının 1.si  ÇOMÜ’de gerçekleşti. 1960’lı yıllara kadar var olan ve kendisinin de bir dönem staj yaptığı seramik fırınlarına günümüz Çanakkale’sinde rastlanmadığını belirten Prof. Dr. Bakla, seramiğin Çanakkale için vazgeçilmez bir kültür olduğuna vurgu yaptı. Çanakkale adının seramikten alındığını hatırlatan Bakla, seramik yapımının sadece yakın tarihte değil Troya döneminden bunaya Çanakkale ile anıldığını belirterek “Tarihsel önemi bulunan Çanakkale seramiğini yaşatmak Çanakkale değerlerine sahip çıkıp yaşatmak ile eşdeğerdedir” dedi. ÇOMÜ Troya Kültür Merkezinde gerçekleşen toplantıya Vali Orhan Kırlı, Belediye Başkanı Ülgür Gökhan, ÇOMÜ Rektörü Ali Akdemir, Kale Şirketleri Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Zeynep Bodur Okyay, C. Başsavcısı İlmettin Köklü, Çanakkale Defterdarı Sacide Şakar, sivil toplum kuruluşları yönetici ve temsilcilerinin yanı sıra Yeditepe, mimar Sinan, Hacettepe ve Işık Üniversitelerinden öğretim üyeleri ve İstanbul’da yerleşik bulunan seramik antika ve müzayedecileri de katıldı.

Seramik duygusallığı

Toplantının açılış konuşmasını yapan ÇOMÜ Rektörü Prof. Dr. Ali Akdemir, seramik sanatının duyguları ifade eden özellikler taşıdığını, duygusallığın günümüzde hem incelik hem de maddiyat olarak tanımlandığını belirterek “O yüzden ki; seramik her iki açıdan da bizim için duygusallığı yansıtıyor” dedi. Akdemir, ÇOMÜ olarak Seramik Şehri Çanakkale Projesi Konsey toplantısına ev sahipliği yapmaktan büyük mutluluk duyduğunu ifade etti.

Bizi Bakla uyandırdı

Çanakkale’nin seramik özelliğinin yüzyıllardır biline geldiğini ancak teknolojik değişim sonucu birçok meslek gibi seramik imalatının da Çanakkale’de erozyona uğrayıp unutulduğunu belirten Belediye Başkanı Ülgür Gökhan “Yıllardır uyuduğumuz, unuttuğumuz seramik rüyasından bizi sayın Prof. Dr. Erdinç Bakla uyandırdı” dedi. Çanakkale toprağının seramik özelliğine dikkati çeken Gökhan “Her gün üzerine basıp çiğnediğimiz toprağın farkına da sayın Bakla’nın uyandırmasıyla vardık. Ne yazık ki; Troya’dan günümüze gelen bu özelliği yaşatamadık ama bugün burada seramik sanatını yaşatmak adına bir arada olmamız gurur verici. Ben bunu kentin belediye başkanı olmanın ötesinde birey olarak da çok önemsiyorum” dedi.

Valilikten destek

Vali Orhan Kırlı’da yaptığı konuşmada; Seramik Şehri Çanakkale Projesinin mimarı Prof. Dr. Erdinç Bakla’nın bir kentli olarak daha önce yaşadığı toprakların kültürüne sahip çıkma adına çok önemli bir misyon yüklendiğini belirterek geliştirilen projeye Valilik olarak her türlü desteği vermeye hazır olduklarını söyledi. Yapılan konuşmalar sırasında Çanakkale’ye Seramik Müzesi kurulmasının enaz Troya Müzesi kadar önemli olduğu, şehir içinde belediyenin katkılarıyla geçici olarak oluşturulacak müzenin yanında Troya Müzesi içersinde de Seramik müzesinin yer almasının turizm açısından büyük önem arz ettiği kaydedildi.

Assos Antik Kenti'nde bu yıl yapılan kazılarda, bir lahitte, o dönemde "ölüye son yemek olarak" sunulan ve bozulmadan günümüze kadar ulaşan yaklaşık 2400 yıllık incirler bulundu.
Assos Antik Kenti Kazı Başkanı Doç. Dr. Nurettin Aslan, yaptığı açıklamada, bu yıl Ayazma Kilisesi, Batı Nekropolü, Kuzey Stoası ve yazıtlar konusunda kazı ve araştırma çalışmaları yürüttüklerini bildirdi.

Kilisedeki araştırmalarda, iç mekanda çok sayıda mezar yazıtları ile mozaik zemine ait parçalar ortaya çıkarıldığını belirten Doç. Dr. Aslan, Nekropol'deki kazılarda M.Ö 6'ncı yüzyıla ait çocuk mezarlarında 2-4 yaşlarındaki çocukların iskeletlerinin büyük çömlekler içine yerleştirildiğinin belirlendiğini kaydetti.

Çocuk mezarlarında fibula ve minyatür vazolar ile çok sayıda aşık kemiği ele geçtiğini anlatan Doç.Dr. Aslan, "Bu alanda yetişkinlerin cesetlerinin yakılıp, küçük çömleklere konulduğu gözlendi" dedi.

Doç. Dr. Aslan, lahitlerin birinde günümüzden yaklaşık 2400 yıl öncesinde "ölüye son yemek olarak" sunulan incirler bulunduğunu kaydetti. Aslan, "Bu incirler mezarlara büyük bir olasılıkla ham olarak konduğu için günümüze kadar ulaşmış" dedi. Nurettin Aslan, lahitlerde yanmış zeytin çekirdeklerinin de bulunduğunu anlattı.

Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, yurt dışına kaçırılan eserlerin ait oldukları topraklara dönmesi ve buralarda sergilenmesi gerektiğini belirterek, "Hemen gelecek yıl bunları çözebiliriz dersem belki abartmış olurum. Ama bu konuda daha dikkatli politikalar ile ülkelerle ilişkilerimizi zedelemeden ama bir ölçüde yaptırım boyutu olan yeni yaklaşımlar geliştirmeye çalışacağız" dedi.

Günay, Türkiye'den kaçırılan eserlerin bulunduğu ülkelerin büyükelçileri kendisini ziyarete geldiğinde, bu konuyu gündeme getirdiğini söyledi. Büyükelçilere, Türkiye'nin konuya ilişkin "dikkatini, duyarlılığını ve haklılığını anlatmaya çalıştığını" belirten Günay, "Biz bu konuda, ülkelerle ilişkilerimizi zedelemeden bazı yaptırımlar, bazı dikkat belirtileri geliştirmeye çalışıyoruz. Çok önceki yıllarda Türkiye'den çıkarılmış çok önemli varlıklar var. Bunların tartışmaları yıllardır sürüyor. Bu konuda daha dikkatli politikalar, daha ilişkilerimizi zedelemeden ama bir ölçüde yaptırım boyutu olan yeni yaklaşımlar geliştirmeye çalışacağız."

Bakan Günay, yurt dışına kaçırılan tarihi eserlerin ait oldukları topraklara dönmesi ve buralarda sergilenmesi gerektiğini belirterek, dünyada kültürel varlıklar konusundaki kuralların da bu şekilde olduğunu hatırlattı. "Ama ne yazık ki geçmiş yıllarda, 20. yüzyılın başlarında, özellikle Ortadoğu'da batılı ülkeler büyük bir talan gerçekleştirmişler. Birinci ve İkinci dünya savaşları da buna vesile olmuş. Bu bölgelerde savaşılırken bir yandan da ciddi arkeolojik soygun yapılmış. Şimdi bunların iadesini sağlamaya çalışıyoruz ama galiba biraz daha uğraşacağız" diye konuştu.

Çanakkale'nin Tevfikiye köyü sınırları içinde bulunan Troia Antik Kenti, "Korfmann Kütüphanesi Ziyareti" ile tanıtılıyor.
Yaklaşık 2 yıl önce hayatını kaybeden Troia Antik Kenti Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Manfred Osman Korfmann'ın adının verildiği "Korfmann Kütüphanesi" yeni bir misyon üstlendi.

Çanakkale-Tübingen Troia Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Enver Sadık Yılmaz, yaptığı açıklamada, Troia Antik Kenti'ni tanıtmak ve gelen yabancı turistlere daha iyi anlatıp, kentte daha fazla konaklamalarını sağlamak için "Korfmann Kütüphanesi Ziyareti"nin, kültür turlarının gezi listesine eklendiğini söyledi.

Yılmaz, 24 Şubatta resmi açılışı yapılan kütüphaneden Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) ile yurt dışındaki çeşitli üniversitelerde öğrenim gören öğrencilerin yanı sıra bilim adamlarının bilimsel çalışmalarda faydalandığını, bunun yanında kente gelen yerli ve yabancı turistlere Troia Antik Kenti'nin kütüphane yardımıyla tanıtılıp, anlatıldığını ifade etti.

Yerli ve yabancı turistlerin, kütüphane ziyareti sırasında Troia kazı heyetinde görev yapan Yrd.Doç.Dr. Rüstem Aslan tarafından bilgilendirildiğini belirten Yılmaz, "Buradaki amacımız, turistleri ve bilim adamlarını Troia konusunda doyurmak ve kentte daha fazla konaklamalarını sağlamaktır. Bu nedenle kütüphane ziyaretini acentelerin tur programlarına işlettik" dedi.

Yılmaz, kütüphanenin açılış tarihinden itibaren 450 kişinin bilimsel anlamda kütüphaneden faydalandığını, 10 binin üzerindeki yabancı turistin ise Korfmann Kütüphanesi'ni ziyaret ettiğini kaydetti.

Çanakkale Belediyesince, 2005 yılında Özelleştirme İdaresinden 53 bin YTL'ye satın alınan eski TEKEL binasının kullanım hakkı, Almanya'da hayatını kaybeden Troia Antik Kenti Kazı Heyeti Başkanı Prof. Dr. Manfred Osman Korfmann'ın Troia ve arkeoloji konusundaki eserlerinden faydalanılabilmesi için Troia Vakfına devredildi.

Kütüphanede, çoğunluğu Troas olmak üzere, Anadolu, Yakın Doğu, kısmen de Balkan ve Avrupa arkeolojisine ait 6 bin kitap, 10 bine yakın ayrı basım fotokopi ve belge bulunuyor.

http://www.burasicanakkale.com ©  2000  - Bütün hakları Saklıdır.